İki basamaklı bir doğal sayıyla en çok iki basamaklı bir doğal sayıyı, en çok üç basamaklı bir doğal sayıyla bir basamaklı bir doğal sayıyı çarpar.
a) Eldeli çarpma işlemlerine yer verilir.
b) Çarpımları 1000’den küçük sayılarla işlem yapılır.

M.3.1.4.4

3. Sınıf: 10 ve 100 ile Kısa Yoldan Çarpma

10 ve 100 ile kısa yoldan çarpma işlemi yapar. Sınıf sayı sınırlılıkları içinde kalınır.

M.3.1.4.5

3. Sınıf: Çarpan ve Çarpım İlişkisi

5'e kadar (5 dâhil) çarpım tablosundaki sayıları kullanarak çarpma işleminde çarpanlardan biri bir arttırıldığında veya azaltıldığında çarpma işleminin sonucunun nasıl değiştiğini fark eder. Uygun tablolar kullanılarak çarpanlardan biri bir arttıkça çarpımın diğer çarpan değeri kadar arttığı veya çarpanlardan biri bir azaldıkça çarpımın diğer çarpan değeri kadar azaldığı fark ettirilir.

M.3.1.4.6

3. Sınıf: Çarpma İşlemi Problemleri

Biri çarpma işlemi olmak üzere iki işlem gerektiren problemleri çözer. Problem kurmaya yönelik çalışmalara da yer verilir.

M.3.1.5.1

3. Sınıf: İki Basamaklı Sayıları Bölme

İki basamaklı doğal sayıları bir basamaklı doğal sayılara böler.
a) Bölme işleminde diğer işlemlerden farklı olarak işleme en büyük basamaktan başlanması gerektiği vurgulanır.
b) Bölme işleminde kalan, bölenden küçük olduğunda işleme devam edilmeyeceği belirtilir.
c) Somut nesnelerle yapılan modellemelerin yanı sıra, sayı doğrusu vb. modeller de kullanılır.
Terimler veya kavramlar: kalan

M.3.1.5.2

3. Sınıf: 10 ile Kısa Yoldan Bölme

Birler basamağı sıfır olan iki basamaklı bir doğal sayıyı 10’a kısa yoldan böler.

M.3.1.5.3

3. Sınıf: Terimler Arasındaki İlişki

Bölme işleminde bölünen, bölen, bölüm ve kalan arasındaki ilişkiyi fark eder. Bölme işleminde bölünenin, bölen ve bölüm çarpımının kalan ile toplamına eşit olduğu modelleme ve işlemlerle gösterilir.

M.3.1.5.4

3. Sınıf: Bölme İşlemi Problemleri

Biri bölme olacak şekilde iki işlem gerektiren problemleri çözer. Problem kurmaya yönelik çalışmalara da yer verilir.

3. Sınıf Matematik: Doğal Sayılarla Çarpma ve Bölme İşlemi

Konu Özeti

Doğal Sayılarla Çarpma İşlemi: Çarpma işlemi, aynı sayının tekrar tekrar toplanmasının kısa yoludur. Örneğin, "3 tane 5" ifadesi 5 + 5 + 5 = 15 şeklinde toplama ile gösterilirken, çarpma ile 3 x 5 = 15 şeklinde daha kısa ifade edilir. Çarpma işlemi, grupların toplam miktarını bulmak için kullanılır.

Terimleri: Çarpma işlemindeki sayılara çarpan, işlemin sonucuna ise çarpım denir. Örnek: 4 x 7 = 28 işleminde, 4 ve 7 çarpanlar, 28 ise çarpımdır.
Özellikleri:
- Bir doğal sayı ile 0'ın çarpımı her zaman 0'dır. (Örnek: 10 x 0 = 0)
- Bir doğal sayı ile 1'in çarpımı, sayının kendisidir. (Örnek: 15 x 1 = 15)
- Çarpanların yerleri değişse bile çarpım değişmez. (Örnek: 6 x 3 = 18 ve 3 x 6 = 18)

Doğal Sayılarla Bölme İşlemi: Bölme işlemi, bir bütün içindeki nesneleri eşit gruplara ayırma veya eşit şekilde paylaştırma işlemidir. Aynı zamanda, bir sayıdan başka bir sayıyı art arda çıkarma işleminin kısa yoludur.

Terimleri: Bölme işleminde paylaştırılan sayıya bölünen, paylaştıran sayıya bölen, her bir gruba düşen sayıya bölüm ve artan sayıya kalan denir.
Özellikleri:
- Kalan, her zaman bölenden küçük olmak zorundadır.
- Kalanın 0 olduğu bölme işlemlerine kalansız bölme denir.
- Bölme işlemi, çarpma işleminin tersidir. Bir bölme işleminin doğruluğunu kontrol etmek için (Bölüm x Bölen) + Kalan işlemini yaparak bölünen sayıyı bulabiliriz.

Çözümlü Örnekler

Örnek 1: Bir çiçekçide 8 vazo vardır. Her vazoda 7 tane gül olduğuna göre, çiçekçide toplam kaç gül vardır?

Çözüm 1:

Vazo sayısı: 8
Her vazodaki gül sayısı: 7
Toplam gül sayısı = Vazo sayısı x Her vazodaki gül sayısı
8 x 7 = 56 gül

Örnek 2: Defne'nin 42 tane çıkartması vardır. Bu çıkartmaları 6 arkadaşına eşit şekilde paylaştırmak istiyor. Her arkadaşına kaç çıkartma düşer?

Çözüm 2:

Toplam çıkartma sayısı: 42
Arkadaş sayısı: 6
Her arkadaşa düşen çıkartma sayısı = Toplam çıkartma sayısı / Arkadaş sayısı
42 / 6 = 7 çıkartma

Örnek 3: Bir fırıncı günde 15 tepsi ekmek pişiriyor. 3 günde toplam kaç tepsi ekmek pişirir? Pişirdiği tüm ekmekleri 5'erli gruplara ayırarak paketlerse kaç paket ekmek elde eder?

Çözüm 3:

Önce 3 günde pişirilen toplam ekmek tepsisi sayısını bulalım (Çarpma):
15 tepsi/gün x 3 gün = 45 tepsi
Şimdi bu 45 tepsiyi 5'erli gruplara ayıralım (Bölme):
45 tepsi / 5 tepsi/paket = 9 paket