✨ Konuları Gir, Yapay Zeka Saniyeler İçinde Sınavını Üretsin!

10. Sınıf Yönetim ve Ordu Değişimi Test 8

SORU 1

Bir Osmanlı tarihçisi, 17. yüzyıl ortalarına ait bir tahrir defteri, bir cizye defteri ve bir avârız defterini inceleyerek Osmanlı taşra idaresindeki değişimleri tespit etmek istemektedir. Bu kaynaklardan elde edeceği bilgilerle aşağıdaki değişimlerden hangisini daha net yorumlayabilir?


A) Saraydaki harem etkisinin devlet yönetimine yansımaları.
B) Kapıkulu ordusunun sayısal artışı ve finansman sorunları.
C) Timar sisteminin bozulması, iltizamın yaygınlaşması ve reaya üzerindeki vergi yükünün değişimi.
D) Osmanlı diplomasisinin Avrupa devletleriyle olan ilişkilerindeki dönüşüm.
E) Merkezi bürokrasinin Divan-ı Hümayun'daki etkinliğinin artışı.
Açıklama:
Tahrir defterleri, tımar ve arazi düzenlemeleri hakkında bilgi verirken; cizye ve avârız defterleri vergi yükünü, nüfus yapısını ve olağanüstü vergilerin yaygınlaşmasını gösterir. Bu tür kaynaklar, tımar sisteminin bozulmasıyla birlikte yaygınlaşan iltizam sistemi, köylünün (reaya) üzerindeki vergi yükünün artması ve genel olarak taşra yönetimindeki ekonomik ve sosyal değişimler hakkında doğrudan kanıtlar sunar. Diğer seçeneklerdeki konular (saray etkisi, Kapıkulu ordusu, diplomasi, merkezi bürokrasi) bu tür taşra odaklı mali ve demografik defterlerle doğrudan ve öncelikli olarak anlaşılamaz.