İlk Dönem Konuları Testi Çöz | 9. Sınıf Coğrafya

1)

Coğrafyanın temel ilkelerinden biri olan "nedensellik ilkesi" ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

A) Olayların yeryüzündeki dağılışını inceler.
B) Olayların meydana geldiği yeri ve konumu belirtir.
C) Olayların oluşum nedenlerini ve sonuçlarını açıklar.
D) Olaylar arasındaki karşılıklı bağı ve etkileşimi vurgular.
E) Olayların zaman içindeki değişimini gösterir.

2)

Dünya'nın küresel şeklinin sonuçlarından biri değildir?

A) Güneş ışınlarının düşme açısı Ekvator'dan kutuplara doğru azalır.
B) Paralellerin boyları Ekvator'dan kutuplara doğru kısalır.
C) Meridyenler arasındaki mesafe Ekvator'dan kutuplara doğru daralır.
D) Gece ve gündüz süreleri yıl boyunca eşit olur.
E) Kutuplarda yer çekimi Ekvator'dan daha fazladır.

3)

Dünya'nın ekseni etrafındaki dönüşü (günlük hareket) sonucunda aşağıdakilerden hangisi meydana gelmez?

A) Güneş ışınlarının düşme açısının gün içinde değişmesi.
B) Gölge boylarının gün içinde değişmesi.
C) Meltem rüzgarlarının oluşması.
D) Yön sapmalarının meydana gelmesi.
E) Mevsimlerin oluşması.

4)

Gerçekte \(15\) km olan bir yol, bir haritada \(3\) cm olarak gösterilmiştir. Bu haritanın ölçeği aşağıdakilerden hangisidir?

A) \(1:50000\)
B) \(1:500000\)
C) \(1:150000\)
D) \(1:300000\)
E) \(1:5000\)

5)

Atmosferin katmanlarından biri olan Stratosfer ile ilgili aşağıdaki bilgilerden hangisi yanlıştır?

A) Troposferin üzerinde yer alır.
B) Jet akımları bu katmanda görülür.
C) Ozon tabakası büyük ölçüde bu katmanda bulunur.
D) Su buharı ve yoğunlaşma olayları bu katmanda yoğundur.
E) Yatay hava hareketleri etkilidir.

6)

Aşağıdakilerden hangisi coğrafya biliminin temel ilkelerinden biri değildir?

A) Neden-sonuç ilkesi
B) Dağılış ilkesi
C) Karşılıklı ilgi ilkesi
D) Gelişigüzellik ilkesi
E) Nedensellik ilkesi

7)

Dünya'nın küresel şekle sahip olmasının sonuçlarından biri aşağıdakilerden hangisidir?

A) Gece ve gündüz sürelerinin yıl içinde değişmesi
B) Güneş ışınlarının düşme açısının Ekvator'dan kutuplara doğru küçülmesi
C) Mevsimlerin oluşması
D) Meltem rüzgarlarının oluşması
E) Yıl içinde sıcaklık farklarının oluşması

8)

Gerçekte \(120\) km olan bir yol, bir haritada \(6\) cm olarak gösterilmiştir. Bu haritanın ölçeği aşağıdakilerden hangisidir?

A) \(1/200.000\)
B) \(1/2.000.000\)
C) \(1/20.000.000\)
D) \(1/200\)
E) \(1/20.000\)

9)

Dünya'nın Güneş etrafındaki yörünge hareketi ve eksen eğikliği sonucunda aşağıdaki olaylardan hangisi meydana gelmez?

A) Mevsimlerin oluşması
B) Gece ve gündüz sürelerinin yıl içinde değişmesi
C) Güneş ışınlarının düşme açısının yıl içinde değişmesi
D) Cismin gölge boyunun yıl içinde değişmesi
E) Günlük sıcaklık farklarının oluşması

10)

Atmosferin katmanlarından biri olan Troposfer ile ilgili aşağıdaki bilgilerden hangisi yanlıştır?

A) İklim olaylarının büyük çoğunluğu bu katmanda gerçekleşir.
B) Kalınlığı Ekvator'da fazla, kutuplarda azdır.
C) Yükseklik arttıkça sıcaklık genellikle azalır.
D) Su buharının tamamına yakını bu katmanda bulunur.
E) Ozon tabakası bu katmanda yer alır ve Güneş'ten gelen zararlı ultraviyole ışınlarını süzer.

11)

Coğrafya bilimi, doğal ortam ile insan arasındaki karşılıklı etkileşimi inceleyen, yeryüzündeki fiziki ve beşerî olayları dağılış, neden-sonuç ve karşılıklı ilgi ilkeleri çerçevesinde açıklayan bir bilim dalıdır. Buna göre, aşağıdakilerden hangisi coğrafyanın "dağılış ilkesi"ne örnek olarak gösterilebilir?

A) Türkiye'nin batısından doğusuna doğru yükseltinin artmasıyla sıcaklık ortalamalarının düşmesi.
B) Ekvator çevresinde sıcak ve nemli iklimlerin görülmesinin, gür ormanların oluşumuna neden olması.
C) Akdeniz ikliminin görüldüğü bölgelerde makinin yaygın olarak bulunması.
D) Dünya nüfusunun büyük bir kısmının Kuzey Yarım Küre'de ve orta kuşakta toplanması.
E) Bir bölgedeki heyelan olaylarının, aşırı yağışlar ve eğimli arazilerle ilişkilendirilmesi.

12)

Dünya'nın şekli ve hareketleri, yeryüzündeki birçok coğrafi olayın ortaya çıkmasında temel rol oynar. Dünya'nın küresel bir şekle sahip olmasının çeşitli sonuçları bulunmaktadır. Aşağıdakilerden hangisi Dünya'nın küresel şeklinin sonuçlarından biri değildir?

A) Ekvator'dan kutuplara doğru gidildikçe Güneş ışınlarının düşme açısının küçülmesi.
B) Harita çizimlerinde bozulmaların meydana gelmesi.
C) Gece ve gündüz sürelerinin yıl içinde değişmesi.
D) Ekvator'dan kutuplara doğru gidildikçe paralellerin boylarının kısalması.
E) Dünya'nın bir yarısı aydınlıkken diğer yarısının karanlık olması.

13)

Coğrafi konum belirlemede kullanılan paralel ve meridyenler, Dünya üzerindeki herhangi bir noktanın matematik konumunu ifade etmemizi sağlar. Bu çizgilerin kendine özgü özellikleri vardır. Aşağıdakilerden hangisi paralellerin özelliklerinden biri değildir?

A) Başlangıç paraleli \(0^\circ\) ile gösterilen Ekvator'dur.
B) Toplam \(180\) paralel dairesi bulunmaktadır (\(90\) Kuzey, \(90\) Güney Yarım Küre'de).
C) Paralellerin çevre uzunlukları Ekvator'dan kutuplara doğru gidildikçe kısalır.
D) İki paralel dairesi arasındaki uzaklık her yerde yaklaşık \(111\) km'dir.
E) Birer derecelik aralıklarla çizilen ardışık iki paralel arasındaki zaman farkı \(4\) dakikadır.

14)

Dünya'nın Güneş etrafındaki yörüngesi üzerinde hareket etmesi ve eksen eğikliği, birçok coğrafi olayın temel nedenidir. Bu hareket ve eksen eğikliği sonucunda yıl içinde yaşanan önemli tarihlerden biri de \(21\) Haziran'dır. \(21\) Haziran tarihinde Kuzey Yarım Küre'de yaşanan aşağıdaki durumlardan hangisi, bu tarihin bir sonucu değildir?

A) En uzun gündüz, en kısa gecenin yaşanması.
B) Güneş ışınlarının Yengeç Dönencesi'ne dik açıyla düşmesi.
C) Bu tarihten itibaren gündüz sürelerinin kısalmaya başlaması.
D) Kuzey Kutup Noktası'nda \(24\) saat gündüz yaşanması.
E) Güney Yarım Küre'de kış mevsiminin başlaması.

15)

Hava durumu ve iklim kavramları, atmosfer olaylarını ifade etseler de aralarında önemli farklar bulunmaktadır. Bu farklar, hem incelenen zaman aralığı hem de kapsanan alan açısından kendini gösterir. Aşağıdaki ifadelerden hangisi hava durumu ile iklim arasındaki farkları doğru bir şekilde açıklamaz?

A) Hava durumu kısa süreli atmosfer olaylarını incelerken, iklim uzun süreli atmosfer ortalamalarını değerlendirir.
B) Hava durumu dar alanlarda etkili iken, iklim geniş coğrafi bölgeleri kapsar.
C) Hava durumu tahmini olasılıklara dayanırken, iklim gözlemleri daha kesine yakın bilgiler sunar.
D) Hava durumunu inceleyen bilim dalına klimatoloji, iklimi inceleyen bilim dalına meteoroloji denir.
E) Hava durumu günlük, haftalık gibi kısa periyotlarla değişebilirken, iklim özellikleri kolay kolay değişmez.

16)

Coğrafya bilimi, yeryüzündeki doğal ve beşeri olayları dağılış, nedensellik ve karşılıklı ilgi ilkelerine göre inceleyen bir bilim dalıdır. Buna göre, aşağıdaki ifadelerden hangisi coğrafyanın Nedensellik (Sebep-Sonuç) ilkesine örnek gösterilebilir?

A) Türkiye'nin farklı bölgelerinde farklı iklim tiplerinin görülmesi.
B) Sanayileşmenin arttığı bölgelerde hava kirliliğinin artması.
C) Akdeniz iklim bölgesinde makilerin yaygın olarak bulunması.
D) Dünya nüfusunun büyük bir kısmının Kuzey Yarım Küre'de toplanması.
E) Ekvator'dan kutuplara doğru gidildikçe sıcaklıkların azalması.

17)

Atmosfer, Dünya'yı saran gaz tabakasıdır ve farklı özelliklere sahip katmanlardan oluşur. Bu katmanlardan biri olan Troposfer, canlı yaşamı için büyük önem taşır. Aşağıdakilerden hangisi Troposfer'in özelliklerinden biri değildir?

A) Atmosferdeki toplam gaz kütlesinin yaklaşık olarak \(%75\) 'i bu katmanda bulunur.
B) Su buharının tamamına yakını bu katmanda yer aldığı için iklim olayları sadece bu katmanda görülür.
C) Yükseldikçe sıcaklık her \(100\) metrede yaklaşık olarak \(0.5\) °C azalır.
D) Kalınlığı Ekvator'da fazla, kutuplarda ise azdır.
E) Yer çekiminin en fazla olduğu atmosfer katmanıdır.

18)

Dünya'nın iç yapısında meydana gelen tektonik hareketler, yer kabuğunda çeşitli değişimlere yol açar. Bu değişimlerin en önemlilerinden biri de depremlerdir. Aşağıdakilerden hangisi, depremlerin oluşum nedenlerinden biri olarak gösterilemez?

A) Levha tektoniği hareketleri sonucunda fay hatları boyunca biriken gerilmenin boşalması.
B) Volkanik patlamalar sırasında yer kabuğunda oluşan sarsıntılar.
C) Obrukların çökmesiyle yer altında oluşan boşlukların aniden kapanması.
D) Meteor düşmesi sonucu yer kabuğunda oluşan büyük çarpmalar.
E) Mağara tavanlarının çökmesiyle yer yüzeyinde oluşan sarsıntılar.

19)

Yeryüzünde sıcaklık dağılışını etkileyen birçok faktör bulunmaktadır. Bu faktörler, bir bölgenin iklim özelliklerinin belirlenmesinde önemli rol oynar. Aşağıdakilerden hangisi, yeryüzünde sıcaklık dağılışını etkileyen faktörlerden biri değildir?

A) Güneş ışınlarının düşme açısı
B) Yükselti
C) Okyanus akıntıları
D) Basınç merkezlerinin konumu
E) Nem oranı

20)

Akarsular, yeryüzünü şekillendiren en önemli dış kuvvetlerden biridir. Akarsuların yatak eğimleri, debileri ve taşıdıkları malzeme miktarları, oluşturdukları yer şekillerini doğrudan etkiler. Buna göre, aşağıdakilerden hangisi akarsuların oluşturduğu aşındırma şekillerinden biri değildir?

A) Vadi
B) Menderes
C) Peri Bacaları
D) Dev Kazanı
E) Kırgıbayır (Badlands)

9. Sınıf İlk Dönem Konuları Test Çöz

📌 9. Sınıf Coğrafya: İlk Dönem Konuları Çalışma Notları 🚀

🌎 Coğrafya Nedir? Konusu ve İlkeleri

Coğrafya'nın Tanımı ve Kapsamı

Coğrafya'nın Temel İlkeleri

Coğrafya'nın Bölümleri

🌿 Doğa ve İnsan Etkileşimi

🗺️ Harita Bilgisi

Harita Nedir?

Harita Elemanları

Ölçek Çeşitleri ve Hesaplamalar

🌍 Dünya'nın Şekli ve Hareketleri

Dünya'nın Şekli (Geoit)

Dünya'nın Günlük Hareketi (Eksen Hareketi)

Dünya'nın Yıllık Hareketi (Yörünge Hareketi)

✍️ Çözümlü Örnek Sorular ✅

Soru \(1\) (Harita Ölçeği)

Soru \(2\) (Dünya'nın Hareketleri)