✨ Konuları Gir, Yapay Zeka Saniyeler İçinde Sınavını Üretsin!

5. Sınıf Sözlükte anlam, Sıfatlar, Yazım kuralları ve Noktalama işaretleri Test Çöz

SORU 1

Aşağıdaki kelimeler sözlük sırasına göre dizildiğinde, baştan \(3\). sırada hangi kelime yer alır? çilek çadır çanta çamur

A) çadır
B) çamur
C) çanta
D) çilek

A

B

C

D

Açıklama:

Kelimeleri sözlük sırasına koyarken önce ilk harflerine, aynıysa ikinci harflerine, o da aynıysa üçüncü harflerine bakarız.

Verilen kelimelerin hepsi 'ç' harfiyle başlamaktadır. İkinci harflerine bakalım:

çilek (i)

çadır (a)

çanta (a)

çamur (a)

Şimdi ikinci harfi 'a' olan kelimeleri kendi içinde sıralayalım. Üçüncü harflerine bakmalıyız:

çadır (d)

çanta (n)

çamur (m)

Bu durumda 'a' ile başlayanlar kendi içinde şöyle sıralanır:

\(1\). çadır (ça-d)

\(2\). çamur (ça-m)

\(3\). çanta (ça-n)

Son olarak, 'i' harfiyle başlayan 'çilek' kelimesi en sona gelir.

Sıralama: çadır, çamur, çanta, çilek

Baştan \(3\). sırada 'çanta' kelimesi yer alır.

Bu Sınavı paylaş: WhatsApp Facebook X (Twitter)

Soru Listesi 0/12

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

11

12

Cevaplanmış

Boş

🔄 Sınavı Sıfırla

📌 5. Sınıf Türkçe Sınav Çalışma Notları 🚀

Sevgili öğrenciler, bu çalışma notu \(5\). sınıf Türkçe sınavınız için size rehberlik edecek! Konuları dikkatlice okuyun, notlar alın ve örnekleri inceleyin. Başarılar dileriz! 💡

1. Sözcükte Anlam Bilgisi

Sözcüklerin anlamlarını doğru anlamak, Türkçe dersinin en önemli temelidir. Bir sözcüğün anlamını iyi bilmek, cümleleri ve metinleri daha iyi kavramamızı sağlar.

Sözlük Sırası: Kelimeleri sözlükte kolayca bulabilmek için alfabetik sıraya göre dizildiklerini unutmayın. İlk harfe, sonra ikinci harfe ve böylece devam ederek sıralama yaparız.
Gerçek Anlam: Bir sözcüğün akla gelen ilk, temel anlamıdır. Örneğin, "kalem" deyince aklımıza yazı yazmaya yarayan araç gelir.
Mecaz Anlam: Bir sözcüğün gerçek anlamından tamamen uzaklaşarak kazandığı yeni anlamdır. Örneğin, "O kadar sıcak davrandı ki herkes onu sevdi." cümlesindeki "sıcak" kelimesi gerçek sıcaklığı değil, samimiyeti ifade eder.
Terim Anlam: Bilim, sanat, spor veya herhangi bir meslek dalına özgü özel anlam taşıyan sözcüklerdir. Örneğin, "üçgen", "nota", "gol" gibi.

2. Sıfatlar (Ön Adlar)

Sıfatlar, varlıkların (isimlerin) özelliklerini, durumlarını, sayılarını veya yerlerini belirten sözcüklerdir. İsmin önüne gelerek onu tamamlarlar.

Niteleme Sıfatları: İsme sorulan "Nasıl?" sorusuna cevap verir. Varlıkların rengini, şeklini, durumunu bildirir.
- Örnek: Kırmızı araba, büyük ev, güzel çocuk.
Belirtme Sıfatları: Varlıkları işaret, sayı, belirsizlik veya soru yoluyla belirtir.
- İşaret Sıfatları: İsme sorulan "Hangi?" sorusuna cevap verir. (Bu, şu, o, öteki, beriki)
  - Örnek: Bu kalem, şu defter.
- Sayı Sıfatları: İsme sorulan "Kaç?", "Kaçıncı?", "Kaçar?" sorularına cevap verir.
  - Örnek: Üç elma, ikinci kat, beşer kişi.
- Belgisiz Sıfatlar: Varlıkları tam olarak değil, aşağı yukarı belirten sıfatlardır. (Bazı, birçok, birkaç, tüm, her, başka, herhangi bir)
  - Örnek: Bazı öğrenciler, birçok insan.
- Soru Sıfatları: Varlıkları soru yoluyla belirten sıfatlardır. (Nasıl, kaç, hangi, ne kadar)
  - Örnek: Kaç öğrenci geldi? Hangi kitabı okudun?

3. Yazım Kuralları

Doğru ve anlaşılır yazmak için yazım kurallarına uymak çok önemlidir. İşte bazı önemli kurallar:

Büyük Harflerin Kullanımı:
- Cümle başında, özel adlarda (kişi adları, yer adları, millet adları, dil adları, din adları), unvanlarda ve belirli tarih bildiren ay ve gün adlarında büyük harf kullanılır.
- Örnek: Ahmet, Türkiye, \(29\) Ekim \(1923\) Cumartesi.
Sayıların Yazımı:
- Sayılar genellikle yazı ile yazılır (iki, beş, on beş). Ancak para miktarı, ölçü, istatistik verileri gibi durumlarda rakamla yazılır (\(15\) kg, \(20\) TL).
- Sıra sayıları rakamla yazıldığında yanına nokta konur veya kesme işaretiyle ek ayrılır ( \(5\). ya da \(5\) ’inci).
"De" ve "Ki" Bağlaçlarının Yazımı:
- -de/-da (Hal Eki): İsme bitişik yazılır ve cümleden çıkarıldığında anlam bozulur. ("Evde", "Okulda")
- de/da (Bağlaç): Ayrı yazılır ve cümleden çıkarıldığında anlam bozulmaz, sadece daralır. ("Sen de gel", "Kitap da oku")
- -ki (İlgi Eki): İsme bitişik yazılır. ("Seninki", "Okuldaki")
- ki (Bağlaç): Ayrı yazılır. ("Biliyorum ki", "O kadar güzeldi ki") (Bazı istisnalar var: "sanki, oysaki, mademki, belki, hâlbuki, çünkü, meğerki" - SOMBahçam kuralı)

4. Noktalama İşaretleri

Yazıda okumayı kolaylaştıran, anlam karışıklığını önleyen ve duyguları ifade etmemizi sağlayan işaretlerdir.

Nokta (.): Cümle sonuna konur, kısaltmalarda kullanılır, sıra sayılarını belirtir.
Virgül (,): Eş görevli sözcük ve sözcük gruplarını ayırır, sıralı cümleleri ayırır, hitaplardan sonra kullanılır.
Soru İşareti (?): Soru bildiren cümlelerin sonuna konur.
Ünlem İşareti (!): Sevinç, korku, şaşkınlık gibi duyguları anlatan cümlelerin sonuna konur veya hitaplardan sonra kullanılır.
Kesme İşareti ('): Özel adlara gelen çekim eklerini ayırır, sayılara gelen ekleri ayırır.

✍️ Çözümlü Örnek Sorular ✅

Örnek \(1\): Sözcükte Anlam

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde "yüz" kelimesi mecaz anlamda kullanılmıştır?
A) Sabahleyin deniz kenarında yüzdük.
B) Masanın yüzünü sildi.
C) Bu olaya çok yüz buldu.
D) Arkadaşımın yüzü çok gülüyordu.

Çözüm:
A seçeneğindeki "yüzmek" fiili gerçek anlamda, suda hareket etmek anlamındadır.
B seçeneğindeki "masanın yüzü" gerçek anlamda, masanın üst tarafını ifade eder.
D seçeneğindeki "arkadaşımın yüzü" yine gerçek anlamda, insan organı olan yüzü ifade eder.
C seçeneğindeki "yüz bulmak", bir şeye cesaretlenmek, fırsat bulmak anlamındadır ve gerçek anlamından tamamen uzaklaşmıştır. Bu nedenle mecaz anlamda kullanılmıştır.
Doğru Cevap: C

Örnek \(2\): Sıfatlar

"Küçük çocuk, bahçedeki kırmızı topuyla oynuyordu." cümlesinde kaç tane niteleme sıfatı vardır?
A) \(1\)
B) \(2\)
C) \(3\)
D) \(4\)

Çözüm:
Niteleme sıfatları, isme sorulan "Nasıl?" sorusuna cevap verir.
- "çocuk" ismine "Nasıl çocuk?" diye sorduğumuzda cevap "Küçük" olur. "Küçük" bir niteleme sıfatıdır.
- "top" ismine "Nasıl top?" diye sorduğumuzda cevap "Kırmızı" olur. "Kırmızı" da bir niteleme sıfatıdır.
Cümlede toplam \(2\) tane niteleme sıfatı bulunmaktadır.
Doğru Cevap: B

1)

Aşağıdaki kelimeler sözlük sırasına göre dizildiğinde, baştan \(3\). sırada hangi kelime yer alır? çilek çadır çanta çamur

A) çadır
B) çamur
C) çanta
D) çilek

2)

"Masadaki bardağı yere düşürüp kırdı." cümlesinde altı çizili "kırmak" kelimesi, aşağıdaki anlamlardan hangisine uygun olarak kullanılmıştır?

A) Bir şeyi parçalara ayırmak, bütünlüğünü bozmak.
B) Birini gücendirmek, üzmek.
C) Bir yasağa uymamak, çiğnemek.
D) Bir şeyin keskinliğini veya şiddetini azaltmak.

3)

"Sıcak" kelimesi aşağıdaki cümlelerin hangisinde temel (gerçek) anlamıyla kullanılmıştır?

A) Misafirleri \(sıcak\) bir gülümsemeyle karşıladı.
B) Bugün hava çok \(sıcak\) olduğu için dışarı çıkmadık.
C) \(Sıcak\) kalpli insanları her zaman sevmişimdir.
D) Ailesine karşı hep \(sıcak\) davranırdı.

4)

Bir öğrenci, bilmediği bir kelimenin anlamını öğrenmek için sözlüğe bakmıştır. Sözlük, bu kelimeyle ilgili aşağıdaki bilgilerden hangisini genellikle içermez?

A) Kelimenin doğru yazılışı
B) Kelimenin okunuşu (telaffuzu)
C) Kelimenin eş anlamlısı
D) Kelimenin cümle içinde kullanımı

5)

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde altı çizili sözcük "niteleme sıfatı" olarak kullanılmıştır?

A) Mavi gökyüzü bugün çok güzeldi.
B) O kitabı bana uzatır mısın?
C) Sınavda üçüncü soruyu doğru cevapladım.
D) Bazı öğrenciler ders çalışmayı sever.

6)

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde "işaret sıfatı" kullanılmıştır?

A) Eski evimiz çok büyüktü.
B) Bu kalem benim değil.
C) Birkaç kişi bahçede top oynuyordu.
D) Kaç elma aldın?

7)

"Belgisiz sıfat", varlıkları tam olarak belirtmeyen, belirsizlik ifade eden sıfatlardır. Buna göre aşağıdaki cümlelerin hangisinde belgisiz sıfat kullanılmıştır?

A) Kırmızı araba hızla geçti.
B) Yedi gün sonra tatile çıkıyoruz.
C) Bazı eşyalarını evde unutmuş.
D) Hangi rengi daha çok seversin?

8)

Sıfatlar, her zaman isimlerden önce gelir ve isimleri niteleme veya belirtme göreviyle kullanılarak bir söz öbeği oluşturur. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bu kurala uygun bir kullanım yoktur?

A) Soğuk su içmeyi severim.
B) Hızlı araba yoldan geçti.
C) Güzel bir hava vardı.
D) O, çok hızlı koşar.

9)

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde büyük harflerin yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

A) Kardeşim, \(23\) Nisan Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı'nda şiir okudu.
B) Annem, teyzemle birlikte Ayşe hanım'ı ziyarete gitti.
C) Geçen hafta Türkçe dersinde yeni bir konu öğrendik.
D) Türkiye'nin başkenti Ankara'dır ve İç Anadolu Bölgesi'nde yer alır.

10)

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde "de" veya "ki" bağlaçlarının yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

A) Çantamda anahtarlarım yoktu.
B) Duydumki sen de bizimle geliyormuşsun.
C) Sınavda başarılı olmak için çok çalışmalısın.
D) Annem de babam da bu kararı destekledi.

11)

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde virgül (\(,\)) yanlış kullanılmıştır?

A) Kitap okumayı, müzik dinlemeyi çok severim.
B) Yarın, okula geç kalmayalım.
C) Babam, annem ve ben pikniğe gittik.
D) Eyvah, otobüsü kaçırdık!

12)

"Ne kadar da hızlı koşuyor (\(...\)) " cümlesinin sonuna hangi noktalama işareti getirilmelidir?

A) Nokta (\(.\))
B) Virgül (\(,\))
C) Soru İşareti (\(?\))
D) Ünlem İşareti (\(!\))

QR Code

Cevap Anahtarı ve Detaylı Çözümler İçin QR Kodu Okutun

https://yazili.eokultv.com/test/1546-5-sinif-sozlukte-anlam-sifatlar-yazim-kurallari-ve-noktalama-isaretleri-test-coz-4580