📌 \(5.\) Sınıf Türkçe: Yazım Kuralları Sınav Notu 🚀
Sevgili öğrenciler, Türkçe dersimizin en önemli konularından biri olan Yazım Kuralları, hem sınavlarımızda hem de günlük hayatımızda doğru ve anlaşılır iletişim kurmamız için çok önemlidir. Bu notu iyi çalışarak yazım kurallarını pekiştirelim!
💡 Büyük Harflerin Kullanımı
- Cümleler her zaman büyük harfle başlar.
- Şiir dizeleri de büyük harfle başlar.
- Özel adlar (kişi adları, soyadları, takma adlar) büyük harfle başlar.
- Örnek: Mustafa Kemal Atatürk, Ayşe Teyze, Mimar Sinan
- Hayvanlara verilen özel adlar büyük harfle başlar.
- Örnek: Karabaş (köpek), Boncuk (kedi)
- Yer adları (kıta, ülke, il, ilçe, köy, mahalle, cadde, sokak, meydan vb.) büyük harfle başlar.
- Örnek: Türkiye, Ankara, Kızılay Meydanı
- Millet, dil ve din adları büyük harfle başlar.
- Örnek: Türk, Almanca, Müslümanlık
- Kitap, dergi, gazete ve sanat eserlerinin adları büyük harfle başlar.
- Örnek: Nutuk, Milliyet Gazetesi
- Belirli bir tarih bildiren ay ve gün adları büyük harfle başlar.
- Örnek: \(29\) Ekim \(1923\) Salı günü, \(19\) Mayıs
- Kurum, kuruluş ve iş yeri adları büyük harfle başlar.
- Örnek: Türk Dil Kurumu, Gazi Üniversitesi
💡 Sayıların Yazımı
- Sayılar genellikle rakamla yazılır.
- Örnek: Sınıfta \(25\) öğrenci var.
- Saat ve para miktarları, ölçü birimleri ile ilgili sayılar her zaman rakamla yazılır.
- Örnek: Saat \(14.30\) 'da, \(5\) kg elma, \(100\) TL.
- Sıra sayıları rakamla yazıldığında yanına nokta konur veya ek getirilir.
- Örnek: \(5.\) sıra, \(1.\) kat, \(2.'nci\)
- Üleştirme sayıları rakamla değil, yazıyla belirtilir.
- YANLIŞ: \(3'er\), \(5'er\)
- DOĞRU: üçer, beşer
💡 "De / Da" Bağlacının ve Ekinin Yazımı
Bu kuralı anlamak için "de / da"yı cümleden çıkarıp okuyalım:
- Eğer anlam bozulmuyorsa, bağlaçtır ve ayrı yazılır. (Her zaman "de / da" şeklinde kalır, "te / ta" olmaz.)
- Örnek: Kitap da okudum. (Kitap okudum. ✅ Anlam bozulmadı.)
- Eğer anlam bozuluyorsa, ek'tir ve bitişik yazılır. ("Te / ta" şekline dönüşebilir.)
- Örnek: Evin de anahtarı kayboldu. (Evin anahtarı kayboldu. ❌ Anlam bozuldu.)
- Örnek: Sepet te elma var. (Sepet elma var. ❌ Anlam bozuldu.)
💡 "Ki" Bağlacının ve Ekinin Yazımı
Bu kural için "ki"den sonra "-ler" ekini getirmeyi deneyelim:
- Eğer "-ler" eki eklenebiliyorsa, ek'tir ve bitişik yazılır. (Genellikle zaman veya yer belirtir.)
- Örnek: Yarınki (yarınkiler) sınav. (Bitişik)
- Örnek: Evdeki (evdekiler) hesap. (Bitişik)
- Eğer "-ler" eki eklenemiyorsa, bağlaçtır ve ayrı yazılır.
- Örnek: Duydum ki geliyormuş. (Duydumkiler ❌ Anlamsız.) (Ayrı)
- Örnek: Biliyorum ki başaracaksın. (Biliyorumkiler ❌ Anlamsız.) (Ayrı)
💡 "Mi" Soru Ekinin Yazımı
- "Mi" soru eki her zaman ayrı yazılır. Kendinden önceki kelimeden ayrı, kendinden sonraki eklerle bitişik yazılır.
- Örnek: Geldin mi?
- Örnek: Çalışıyor musun?
- Örnek: Güzel mi güzel bir gün. (Pekiştirme görevi)
💡 İkilemelerin Yazımı
- İkilemeler her zaman ayrı yazılır ve aralarına hiçbir noktalama işareti konmaz.
- Örnek: aşağı yukarı, güzel güzel, er geç, koşa koşa
✅ Unutma: Yazım kuralları bol bol okuma ve yazma pratikleriyle pekişir. Her zaman dikkatli ol!
✍️ Çözümlü Örnek Sorular
Soru \(1\):
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde yazım yanlışı vardır?
- Bugün \(23\) Nisan'da tören vardı.
- Kitapta okumayı çok severim.
- Okuldaki arkadaşlarım çok eğlenceli.
- Bütün çocuklar güle güle oynuyordu.
Çözüm:
B seçeneğinde "Kitapta okumayı çok severim." ifadesinde yer alan "-ta" eki, bir bağlaç olan "da" olmalıdır. Cümleden çıkarıldığında anlam bozulmadığı için ("Kitap okumayı çok severim."), "da" ayrı yazılmalıdır. Doğru yazımı "Kitap da okumayı çok severim." şeklinde olmalıdır. Diğer seçeneklerde yazım yanlışı bulunmamaktadır.
Doğru cevap: B
Soru \(2\):
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde "mi" ekinin yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?
- Ders çalıştın mı?
- Geliyor musun?
- Sinemaya sen de mi geleceksin?
- Okula gittimi?
Çözüm:
D seçeneğinde "Okula gittimi?" cümlesindeki "mi" soru eki kendinden önceki fiilden ayrı yazılmalıdır. Doğru yazımı "Okula gitti mi?" şeklinde olmalıdır. Diğer seçeneklerde "mi" ekinin yazımı doğrudur.
Doğru cevap: D
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde büyük harflerin kullanımıyla ilgili bir yazım yanlışı vardır?
A) Mustafa Kemal Atatürk, \(1881\) yılında Selanik'te doğdu.B) Yarınki gezi için tüm hazırlıklar tamamlandı.
C) \(23\) Nisan Ulusal Egemenlik Ve Çocuk Bayramı coşkuyla kutlandı.
D) Arkadaşım Ayşe, cumartesi günü bize gelecek.
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde sayıların yazımıyla ilgili bir yazım yanlışı yapılmıştır?
A) Dersimiz \(14.30\) 'da başlayacak.B) Apartmanımızın \(3\). katında oturuyoruz.
C) Sınavda \(10\) 'uncu oldum.
D) Yarışma \(15,00\) 'te sona erdi.
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde "-ki" veya "-de" eklerinin yazımıyla ilgili bir yanlışlık vardır?
A) Bendeki kitapları ne zaman getireceksin?B) Evdeki hesap çarşıya uymaz.
C) Sende de bu kalemden var mı?
D) Yarınki sınav çok zor olacakmış.
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde büyük harflerin kullanımıyla ilgili bir yazım yanlışı yapılmıştır?
A) Türkiye'nin Başkenti Ankara'dır.B) Ablam, Ayşe Teyze'yi ziyaret etti.
C) Her yaz Akdeniz Bölgesi'ne tatile gideriz.
D) Mustafa Kemal Atatürk, \(1881\) yılında doğdu. [E] Cumhuriyet Bayramı'nda coşkuyla kutlama yaptık.
"de/da" ekinin yazımıyla ilgili aşağıdaki cümlelerden hangisinde bir yazım yanlışı vardır?
A) Kitapta çok ilginç bilgiler vardı.B) Sen de bizimle sinemaya gelmelisin.
C) Okulda düzenlenen törene katıldık.
D) Evde kimse yoktu, anahtarımı unuttum. [E] Annem markete gitti bende gideceğim.
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde "ki" ekinin yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?
A) Oysaki sınav çok kolaydı.B) Seninki yine mi kayboldu?
C) Duyduk ki çok sevinmişsiniz.
D) Masadaki kitapları topladım. [E] Bilgisayarı açtımki çalışmıyor.
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde sayıların yazımıyla ilgili bir yazım yanlışı vardır?
A) Okulda \(12\) öğrenci vardı.B) Sınav \(10.00\) 'da başlayacak.
C) Yarışmada üçüncü oldum.
D) Bu projeyi \(2\) 'şer \(2\) 'şer yapmalıyız. [E] Apartmanımızın \(5\). katında oturuyoruz.
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde kısaltmaların yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?
A) TBMM'nin açılışı \(23\) Nisan \(1920\) 'dir.B) TDK'den yeni bir sözlük aldım.
C) Dr. Ahmet Bey, hastalarını muayene etti.
D) \(15\) kg. elma aldım. [E] \(10\) km uzaklıktaki köye gittik.
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde büyük harflerin yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?
A) İstanbul'un Fethi \(1453\) yılında gerçekleşti.B) Türkiye Büyük Millet Meclisi \(23\) Nisan'da açıldı.
C) Amcam Doktor Ayşe Hanım'ı ziyaret etti.
D) Arkadaşım Ahmet, Van Gölü'nü çok merak ediyor.
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde "-de / -da" ekinin veya bağlacının yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?
A) Kitapta çok ilginç bilgiler vardı.B) Sen de mi bizimle geleceksin?
C) Evde kalmayı ben de tercih ederim.
D) Bu konuda senin fikirlerinde önemli.
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde "-ki" ekinin veya bağlacının yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?
A) Duydum ki çok başarılı olmuşsun.B) Masadaki kitapları topladım.
C) Öyle bir an geldi ki herkes şaşırdı.
D) Benimkide iyi bir fikir aslında.
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde sayıların yazımı veya sayılara getirilen eklerin kullanımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?
A) Toplantıya \(150\) kişi katıldı.B) Yarışmada \(2.\) oldu.
C) Okul \(2023\) 'te açıldı.
D) Bu evi \(3\) 'er kişilik odalara ayırdık.
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde kısaltmaların yazımı ve kısaltmalara getirilen eklerin kullanımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?
A) T.C. kimlik kartımı kaybettim.B) THY'nin yeni seferleri başladı.
C) Dr. Ahmet Bey bugün izinli.
D) TBMM'ye yeni kanun teklifi sunuldu.
Cevap Anahtarı ve Detaylı Çözümler İçin QR Kodu Okutun
https://yazili.eokultv.com/test/1665-5-sinif-yazim-kurallari-test-coz-albj