✨ Konuları Gir, Yapay Zeka Saniyeler İçinde Sınavını Üretsin!

11. Sınıf Noktalama İşaretleri ve Yazım Kuralları Test Çöz

SORU 1

Aşağıdaki metinde ayraçlarla (\(()\)) belirtilen yerlere getirilmesi gereken noktalama işaretlerini sırasıyla bulunuz. Pazardan elma (\(()\)) armut (\(()\)) çilek aldık (\(()\)) Akşam yemeği için ise et (\(()\)) patates (\(()\)) salata hazırladık (\(()\))

A) , , ; , , .
B) ; , . , ; .
C) , ; , . , .
D) , , . , , .
E) ; ; . , ; .

A

B

C

D

E

Açıklama:

Metindeki boşluklara getirilmesi gereken noktalama işaretleri şunlardır:

İlk boşluk: "elma (\(()\)) armut" ifadesinde eş görevli sözcükleri ayırmak için virgül (,) kullanılır.
İkinci boşluk: "armut (\(()\)) çilek" ifadesinde eş görevli sözcükleri ayırmak için virgül (,) kullanılır.
Üçüncü boşluk: "çilek aldık (\(()\)) Akşam yemeği" ifadesinde, kendi içinde virgüllerle ayrılmış iki farklı cümle veya yargı grubunu ayırmak için noktalı virgül (;) kullanılır. İlk kısım meyve alışverişini, ikinci kısım akşam yemeği hazırlığını anlatır.
Dördüncü boşluk: "et (\(()\)) patates" ifadesinde eş görevli sözcükleri ayırmak için virgül (,) kullanılır.
Beşinci boşluk: "patates (\(()\)) salata" ifadesinde eş görevli sözcükleri ayırmak için virgül (,) kullanılır.
Altıncı boşluk: "hazırladık (\(()\))" ifadesi cümlenin sonudur, bu nedenle nokta (.) kullanılır.

Doğru sıralama: , , ; , , .

Bu Sınavı paylaş: WhatsApp Facebook X (Twitter)

Soru Listesi 0/12

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

11

12

Cevaplanmış

Boş

🔄 Sınavı Sıfırla

📌 11. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı: Noktalama İşaretleri ve Yazım Kuralları Tekrar Notları 🚀

Sevgili \(11.\) Sınıf öğrencileri, bu çalışma notu Türk Dili ve Edebiyatı dersinin temel taşlarından olan noktalama işaretleri ve yazım kuralları konularını pekiştirmeniz için hazırlandı. Sınavlarda ve günlük hayatta doğru ve etkili iletişim kurmanın anahtarı bu kurallara hakim olmaktır. Hadi başlayalım!

💡 Noktalama İşaretleri

Noktalama işaretleri, yazılı anlatımda duygu, düşünce ve anlamı daha belirgin kılmak, okumayı kolaylaştırmak ve cümleler arasındaki ilişkileri göstermek amacıyla kullanılır.

Nokta (.): Cümlelerin sonuna konur (\(1.\)). Kısaltmalardan sonra (\(Dr.\)), sayılardan sonra sıra bildirmek için (\(2.\) Mehmet) kullanılır.
Virgül (,): Eş görevli kelime ve kelime gruplarını ayırmak (\(elma, armut, ayva\)), sıralı cümleleri ayırmak, uzun cümlelerde özneden sonra (\(Ahmet, dün akşam eve geç geldi.\)) kullanılır. Hitaplardan sonra da konur (\(Sevgili Anne,\)).
Noktalı Virgül (;): Cümle içinde virgüllerle ayrılmış tür veya takımları ayırmak (\(Manavdan elma, armut; pazardan domates, biber aldık.\)), öğeleri arasında virgül bulunan sıralı cümleleri ayırmak için kullanılır.
İki Nokta (:): Kendisinden sonra örnek verilecek (\(Bazı meyveler şunlardır: elma, armut, çilek.\)) veya açıklama yapılacak cümlenin sonuna konur. Karşılıklı konuşmalarda da kullanılır.
Üç Nokta (...): Bitmemiş cümlelerin sonuna (\(Ne kadar da güzel bir hava...\)), alıntılarda atlanan yerleri belirtmek için kullanılır.
Soru İşareti (?): Soru bildiren cümle veya kelimelerin sonuna konur (\(Nereye gidiyorsun?\)).
Ünlem İşareti (!): Sevinç, korku, şaşkınlık gibi duyguları anlatan cümlelerin sonuna veya hitaplardan sonra (\(Ey Türk gençliği!\)) konur.
Tırnak İşareti (" "): Başkalarından aktarılan sözleri belirtmek (\(Atatürk "Hayatta en hakiki mürşit ilimdir." demiştir.\)), özel olarak vurgulanmak istenen kelime veya terimleri belirtmek için kullanılır.
Parantez (Ayraç) ( ): Cümledeki açıklamaları, ek bilgileri (\(Yunus Emre (1238-1320)\), Türk şairidir.) belirtmek için kullanılır.
Kesme İşareti ('): Özel isimlere gelen çekim eklerini ayırmak (\(Ankara'ya\)), kısaltmalara gelen ekleri ayırmak (\(TDK'nin\)) için kullanılır.

💡 Yazım Kuralları (İmla Kuralları)

Doğru yazım, yazılı anlatımın güvenilirliğini ve anlaşılırlığını artırır. İşte dikkat etmeniz gereken bazı önemli kurallar:

Büyük Harflerin Kullanımı: Cümle başında, özel isimlerde (\(Ayşe, Türkiye, Karadeniz\)), unvanlarda (\(Doktor Canan\)), belirli tarih bildiren ay ve gün adlarında (\(29\) Ekim \(1923\) Salı) büyük harf kullanılır.
Birleşik Kelimelerin Yazımı: Anlamını yitiren veya ses düşmesine/türemesine uğrayan birleşik kelimeler bitişik (\(kaynana, pazartesi, hissetmek\)) yazılır. Anlamını koruyanlar ayrı (\(deniz yolu, ana dil, bilim adamı\)) yazılır.
Sayıların Yazımı: Sayılar genellikle yazıyla (\(üç yüz altmış beş\)) yazılır. Ancak para, ölçü, istatistikî verilerde rakam kullanılır (\(5\) kg, \(100\) TL, \(15\) km). Sıra sayıları rakamla ve ekle (\(5.\)) veya yazıyla (\(beşinci\)) yazılabilir.
"-de/-da" Bağlacı ve Eki: Bağlaç olan "-de/-da" ayrı (\(Sen de gel.\)) yazılır ve cümleden çıkarıldığında anlam bozulmaz. Ek olan "-de/-da" ise bitişik (\(Evde kimse yok.\)) yazılır ve cümleden çıkarıldığında anlam bozulur.
"-ki" Bağlacı ve Eki: Bağlaç olan "-ki" ayrı (\(Sen ki bana söz vermiştin.\)) yazılır ve cümleden çıkarıldığında anlam bozulmaz. Ek olan "-ki" ise bitişik (\(Evdeki hesap çarşıya uymaz.\)) yazılır. "Mademki, oysaki, belki, çünkü, hâlbuki, meğerki, sanki" kelimelerindeki "-ki"ler istisna olarak bitişik yazılır (şifresi: SOMUNCU B.).

✍️ Çözümlü Örnek Sorular

Örnek \(1\): Aşağıdaki metinde ayraçlarla belirtilen yerlere getirilmesi gereken noktalama işaretlerini koyunuz.

Köyün ihtiyar öğretmeni ( ) yıllardır bu topraklarda hizmet etmiş ( ) herkese bir şeyler öğretmişti ( ) Çocuklar ( ) gençler ( ) hatta yaşlılar bile onun sözlerine kulak verirdi ( ) Bir gün ( ) “Hayatta en önemli şey ( ) dürüstlük ve çalışmaktır ( )” dedi ( )

Çözüm:

Köyün ihtiyar öğretmeni (,) yıllardır bu topraklarda hizmet etmiş (;) herkese bir şeyler öğretmişti (.) Çocuklar (,) gençler (,) hatta yaşlılar bile onun sözlerine kulak verirdi (.) Bir gün (,) “Hayatta en önemli şey (,) dürüstlük ve çalışmaktır (.)” dedi (.)

Açıklama: İlk virgül, uzun cümlede özneden sonra gelmiştir. Noktalı virgül, sıralı cümleleri ayırmıştır. Cümle sonlarına nokta konmuştur. Eş görevli kelimeler arasına virgül gelmiştir. Tırnak içindeki sözden önce virgül, tırnak içindeki cümlede eş görevli kelimeleri ayırmak için virgül ve cümlenin sonunda nokta kullanılmıştır.

Örnek \(2\): Yukarıdaki metinde yazımı yanlış olan kelimeleri aşağıya düzeltiniz.

Dün akşam üstü, herzaman ki gibi parkta yürüyor idim. Birden bire gökyüzünde parlayan bir ışık gördüm. Herkez şaşkınlıkla gökyüzüne bakıyordu. Bu olaydan sonra hiç bir şey eskisi gibi olmadı.

Çözüm:

akşam üstü → akşamüstü (birleşik kelime, bitişik yazılır)
herzaman ki gibi → her zamanki gibi (her zaman ayrı, sıfat yapan -ki bitişik yazılır)
yürüyor idim → yürüyordum (ek fiilin birleşimi)
Birden bire → Birdenbire (birleşik kelime, bitişik yazılır)
Herkez → Herkes (ses değişimi)
hiç bir şey → hiçbir şey (hiçbir bitişik, şey daima ayrı yazılır)

Açıklama: Türkçe'de birçok kelimenin yazımı ses olayları veya anlam kaymaları nedeniyle değişebilir. "Akşamüstü, birdenbire, hiçbir" kelimeleri bitişik yazılan birleşik kelimelerdir. "Her zaman" ayrı yazılır. "-ki" eki aitlik bildirdiğinde bitişik yazılır. "Herkes" kelimesinde 's' sesi bulunur. "Şey" kelimesi daima ayrı yazılır.

1)

Aşağıdaki metinde ayraçlarla (\(()\)) belirtilen yerlere getirilmesi gereken noktalama işaretlerini sırasıyla bulunuz. Pazardan elma (\(()\)) armut (\(()\)) çilek aldık (\(()\)) Akşam yemeği için ise et (\(()\)) patates (\(()\)) salata hazırladık (\(()\))

A) , , ; , , .
B) ; , . , ; .
C) , ; , . , .
D) , , . , , .
E) ; ; . , ; .

2)

Aşağıdaki metinde ayraçlarla (\(()\)) belirtilen yerlere getirilmesi gereken noktalama işaretlerini sırasıyla bulunuz. Öğretmen (\(()\)) Bugün derste ne işleyeceğiz (\(()\)) diye sordu (\(()\)) Sınıftan ses gelmeyince (\(()\)) belki de konuyu anlamadılar (\(()\)) diye düşündü (\(()\))

A) : ? . , ... .
B) : ! . ; ... .
C) , ? ; , ... .
D) : ? ; , ... !
E) . ? . , ... .

3)

Aşağıdaki metinde ayraçlarla (\(()\)) belirtilen yerlere getirilmesi gereken noktalama işaretlerini sırasıyla bulunuz. Vay canına (\(()\)) Bu ne güzellik (\(()\)) diye haykırdı (\(()\)) Gözleri parlıyordu (\(()\)) sanki bir rüyadaydı (\(()\))

A) ! ! . , .
B) , ! . ; .
C) ! . ; , .
D) . ! . , .
E) ! ! ; , .

4)

Aşağıdaki cümlede yazımı yanlış olan kelimeyi ve doğru yazımını bulunuz. "Sınavda başarılı olmak için çok çalışmalısın. Herşeyden önce kendine güvenmelisin." Yukarıdaki cümlede yazımı yanlış olan "herşeyden" kelimesinin doğru yazımı aşağıdakilerden hangisidir?

A) Herşeyden
B) Her şeyden
C) Herşey'den
D) Herşey den
E) Her Şeyden

5)

Aşağıdaki cümlede yazımı yanlış olan kelimeyi ve doğru yazımını bulunuz. "Bu olayın bu kadar büyüyeceğini kimse tahmin etmemişti. Belkide en başından beri yanlış bir yol izlemiştik." Yukarıdaki cümlede yazımı yanlış olan "Belkide" kelimesinin doğru yazımı aşağıdakilerden hangisidir?

A) Belkide
B) Belki de
C) Belki'de
D) Belkid'e
E) Belkide

6)

Aşağıdaki cümlede yazımı yanlış olan kelimeyi ve doğru yazımını bulunuz. "Akşam yemeğine geç kalmıştık, bu yüzden hızlıca hazırlanıp evden çıktık. Bizimle gelecekmisin diye sormayı unuttuk." Yukarıdaki cümlede yazımı yanlış olan "gelecekmisin" kelimesinin doğru yazımı aşağıdakilerden hangisidir?

A) Gelecekmisin
B) Gelecek misin
C) Gelecek'misin
D) Gelecekmi sin
E) Gelecekmisin

7)

Aşağıdaki metinde ayraçlarla belirtilen yerlere getirilmesi gereken noktalama işaretlerini sırasıyla koyunuz. "Türk edebiyatının önemli isimlerinden biri olan Yahya Kemal Beyatlı ( ) şiirlerinde İstanbul'a ayrı bir yer vermiştir ( ) Onun için İstanbul ( ) bir şehirden öte ( ) bir aşktır ( )"

A) (,) (,) (;) (,) (.)
B) (,) (.) (,) (,) (.)
C) (;) (.) (,) (;) (.)
D) (,) (.) (:) (,) (.)
E) (:) (.) (,) (,) (.)

8)

Aşağıdaki metinde ayraçlarla belirtilen yerlere getirilmesi gereken noktalama işaretlerini sırasıyla koyunuz. "Akşam eve geldiğinde annesi sordu ( ) 'Bugün okulda neler oldu ( )' Çocuk biraz düşündü ( ) 'Pek bir şey olmadı ( ) sadece yeni bir hikâye kitabı aldım ( )' dedi."

A) (:) (?) (...) (,) (.)
B) (;) (?) (...) (,) (.)
C) (:) (!) (...) (,) (.)
D) (,) (?) (...) (,) (.)
E) (:) (?) (;) (,) (.)

9)

Aşağıdaki metinde ayraçlarla belirtilen yerlere getirilmesi gereken noktalama işaretlerini sırasıyla koyunuz. "Toplantıya katılanlar şunlardı ( ) Ahmet Bey ( ) genel müdür ( ) Ayşe Hanım ( ) insan kaynakları uzmanı ( ) ve Mehmet Bey ( ) pazarlama direktörü ( ) Herkesin görüşleri alındı ( )"

A) (:), (,), (;), (,), (;), (,), (.)
B) (:), (;), (,), (;), (,), (,), (.)
C) (:), (,), (;), (,), (,), (;), (.)
D) (;), (,), (;), (,), (;), (,), (.)
E) (:), (,), (,), (;), (,), (;), (.)

10)

Aşağıdaki cümlede yazım yanlışı bulunan kelimeyi belirleyerek doğru yazımını bulunuz. "Bu şehirde bir çok tarihi eser ve doğal güzellik bulunuyor, bu da onu cazip kılıyor."

A) tarihi
B) bir çok
C) güzellik
D) bulunuyor
E) cazip

11)

Aşağıdaki cümlede yazım yanlışı bulunan kelimeyi belirleyerek doğru yazımını bulunuz. "Kitap okumayı çok seviyorum, sende benimle gelmelisin."

A) okumayı
B) seviyorum
C) sende
D) benimle
E) gelmelisin

12)

Aşağıdaki cümlede yazım yanlışı bulunan kelimeyi belirleyerek doğru yazımını bulunuz. "Eldeki veriler gösteriyorki durum düşündüğümüzden daha ciddi."

A) Eldeki
B) veriler
C) gösteriyorki
D) düşündüğümüzden
E) ciddi

QR Code

Cevap Anahtarı ve Detaylı Çözümler İçin QR Kodu Okutun

https://yazili.eokultv.com/test/2324-11-sinif-noktalama-isaretleri-ve-yazim-kurallari-test-coz-oo0v