Gerçek, Mecaz ve Terim Anlam Sınav Öncesi Çalışma Notu
Gerçek Anlam
- Bir sözcüğün akla gelen ilk anlamı, sözlükteki ilk anlamıdır. 📖
- Sözcüğün temel anlamıdır.
- Herkes tarafından bilinen, yaygın anlamıdır.
- Örnek: "Ağzı açık ayran satar." cümlesindeki "açık" kelimesi gerçek anlamdadır.
Mecaz Anlam
- Bir sözcüğün gerçek anlamından tamamen uzaklaşarak kazandığı yeni anlamdır. 🎭
- Soyut anlamlar genellikle mecaz anlamda kullanılır.
- Örnek: "Çok kırıcı sözler söyledi." cümlesindeki "kırıcı" kelimesi mecaz anlamdadır. Burada 'kırmak' fiilinin gerçek anlamıyla bir ilgisi yoktur. Duygusal bir incinmeden bahsedilir.
Terim Anlam
- Bir bilim, sanat, spor veya meslek dalıyla ilgili özel kavramları karşılayan sözcüklerdir. 🧪🎨⚽
- Terim anlamlı sözcükler, kullanıldığı alana göre anlam kazanır.
- Örnekler:
- Edebiyat: "Dize", "kafiye", "redif"
- Matematik: "Açı", "türev", "kök"
- Tıp: "Virüs", "bakteri", "enfeksiyon"
- Müzik: "Nota", "akor", "sol anahtarı"
- Önemli Not: Bir sözcük, her zaman terim anlamlı olmak zorunda değildir. Kullanıldığı bağlama göre terim anlam kazanır.
| Anlam | Açıklama | Örnek |
|---|---|---|
| Gerçek Anlam | Sözcüğün temel, akla ilk gelen anlamı | Güneş yakıcı bir şekilde parlıyordu. |
| Mecaz Anlam | Sözcüğün gerçek anlamından uzaklaşmış, soyut anlamı | Onun yakıcı sözleri beni çok üzdü. |
| Terim Anlam | Bilim, sanat vb. alanlara ait özel anlamı | Üçgenin iç açıları toplamı 180 derecedir (Matematik terimi). |
Hatırla! Bir kelime cümle içindeki anlamına göre gerçek, mecaz veya terim anlamlı olabilir. Cümleyi dikkatlice okumak ve kelimenin neyi kastettiğini anlamak önemlidir.
Çözümlü Örnek Sorular
Soru 1:
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde "düşmek" sözcüğü mecaz anlamda kullanılmıştır?- Çocuk, merdivenden düşerek yaralandı.
- Fiyatlar düşünce satışlar arttı.
- Bu işin peşini bırakırsan gözümden düşersin.
- Yağmur damlaları yere düşüyordu.
Soru 2:
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir terim anlamlı sözcük kullanılmıştır?- Oyunun son perdesi çok heyecanlıydı.
- Hava bugün çok sıcak.
- Bana doğru gülümsedi.
- Kitap okumayı çok severim.
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde "yol" kelimesi gerçek anlamıyla kullanılmıştır?
A) Hayatta doğru yolu bulmak zordur.B) Bu projenin yolu henüz çizilmedi.
C) Sabah erkenden yola çıktık.
D) Onunla uzlaşmanın bir yolu olmalı.
E) Aşkın yolu sabırdan geçer.
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde altı çizili kelime mecaz anlamıyla kullanılmıştır?
A) Güneşli bir havada piknik yaptık.B) Bu olayın perde arkasında başka şeyler var.
C) Duvarı boyamak için fırça aldık.
D) Pazardan taze meyve sebze aldık.
E) Öğretmen, konuyu örneklerle açıkladı.
"Açı" kelimesi aşağıdaki cümlelerin hangisinde terim anlamıyla kullanılmıştır?
A) Hayata farklı bir açıdan bakmak gerekir.B) Bu konuda herkesin farklı bir açısı var.
C) Üçgenin iç açıları toplamı 180 derecedir.
D) Olayı bize kendi açısından anlattı.
E) Binanın mimarisi ilginç bir açıya sahipti.
Aşağıdaki cümlelerde altı çizili kelimelerin kullanım anlamları doğru eşleştirilmiştir?
A) Olayın üstünü örtmeye çalıştılar. (örtmek - gerçek)B) Bu işin ucundan tutmak gerekir. (uç - terim)
C) Kalbi ağrıyordu sürekli. (kalp - mecaz)
D) Kitabın kapağını yırtmış. (kapak - gerçek)
E) Gözlerini dört açtı etrafa bakarken. (göz - terim)
"Soğuk" kelimesinin aşağıdaki kullanımlarından hangisi diğerlerinden farklı bir anlam taşımaktadır?
A) Hava bugün çok soğuk.B) Soğuk davranışlarıyla herkesi kendinden uzaklaştırdı.
C) İçtiği su o kadar soğuktu ki dişleri kamaştı.
D) Mutfakta soğuk sandviç hazırladık.
E) Yemeği masaya koyduğumuzda çoktan soğuktu.
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde "yol" sözcüğü gerçek anlamda kullanılmıştır?
A) Bu konuda bize yol göstermesi için bir uzmana danıştık.B) Hayatta her zaman doğru yolu bulmak gerekir.
C) Köyün eski yolunda yürürken anılar canlandı.
D) Onun bu işlere girmesi, kötü yola düşmesine neden oldu.
E) Kalbimin yolu her zaman sana çıkar.
"Yutmak" sözcüğü aşağıdaki cümlelerin hangisinde mecaz anlamda kullanılmıştır?
A) Çocuk, ilacını zorla yuttu.B) Balıkçı ağı, denizin derinliklerinde büyük bir balığı yuttu.
C) Yazar, bu romanıyla edebiyat dünyasında büyük bir ismi yuttu.
D) Adam, sıcak çorbanın tamamını bir çırpıda yuttu.
E) Küçük kuş, yerden bulduğu buğday tanelerini hemen yuttu.
"Perde" sözcüğü aşağıdaki cümlelerin hangisinde terim anlamıyla kullanılmıştır?
A) Sabah güneşi içeri girmesin diye perdeleri kapattı.B) Tiyatro oyununun üçüncü perdesi az sonra başlayacak.
C) Gözündeki perde kalkınca her şeyi daha net gördü.
D) Olayların arkasındaki perde henüz tam olarak aralanmadı.
E) Yağmur yüzünden karşımdaki dağların üzeri ince bir perdeyle örtülmüştü.
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde altı çizili sözcük, diğerlerinden farklı bir anlam özelliğiyle kullanılmıştır?
A) Ağacın kökleri toprağın derinliklerine uzanıyordu.B) Problemin köküne inmeden çözüm bulmak mümkün değildir.
C) Matematikte bir sayının kare kökünü almak önemlidir.
D) Bu hastalığın kökü Orta Asya'ya dayanıyor.
E) Anadolu medeniyetlerinin kökleri çok eski zamanlara uzanır.
"Çekmek" sözcüğü, aşağıdaki cümlelerde farklı anlamlarda kullanılmıştır. Bu kullanımlardan hangisi terim anlamı örneğidir?
A) Halatı yavaşça kendine doğru çekti.B) Öğrenci, bu dersten iki zayıf not çekti.
C) Ressam, tuval üzerine hızla birkaç fırça darbesi çekti.
D) Doktor, hastadan röntgen filmi çekti.
E) Ailesinin tüm yükünü omuzlarında çekti.
"Bu davranışlarıyla herkesi kendine düşman etti." cümlesinde altı çizili kelimenin anlam özelliği aşağıdakilerden hangisidir?
A) Gerçek anlamB) Terim anlam
C) Yan anlam
D) Mecaz anlam
E) Soyut anlam
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde altı çizili kelime terim anlamıyla kullanılmıştır?
A) Geminin rotası fırtına nedeniyle değişti.B) Öğretmen, konuyu örneklerle açıkladı.
C) Sanatçı, eserlerini büyük bir titizlikle ortaya koydu.
D) Tiyatro oyununun üçüncü perdesi nefes kesti.
E) Çocuğun gözleri pırıl pırıl parlıyordu.
"Yaz mevsiminde sıcak günler yaşadık." cümlesinde altı çizili kelimenin anlam özelliği aşağıdakilerden hangisidir?
A) Mecaz anlamB) Terim anlam
C) Yan anlam
D) Gerçek anlam
E) Soyut anlam
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde altı çizili kelime gerçek anlamıyla kullanılmıştır?
A) Onun bu keskin zekasına hayran kaldık.B) Davranışlarıyla adeta ateşle oynuyordu.
C) Ağacın kökleri toprağın derinliklerine iniyordu.
D) Bu sözler, onun yüreğini dağladı.
E) Toplantıdaki gergin hava herkesi etkiledi.
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde "sıcak" kelimesi gerçek anlamıyla kullanılmıştır?
A) Aramızdaki sıcak sohbet bir anda kesildi.B) Komşusuna karşı sıcak davranıyordu.
C) Haberler daha çok sıcak gelişmelerden bahsediyordu.
D) Yemek, masaya yeni gelmiş, henüz sıcak duruyordu.
E) Onun bu konudaki sıcak yorumları herkesi etkiledi.
Cevap Anahtarı ve Detaylı Çözümler İçin QR Kodu Okutun
https://yazili.eokultv.com/test/366-tyt-gercek-mecaz-ve-terim-anlam-test-coz-9258