✨ Konuları Gir, Yapay Zeka Saniyeler İçinde Sınavını Üretsin!

7. Sınıf Basit, türemiş Test Çöz

SORU 1

Aşağıdaki kelimelerden hangisi türemiş bir kelimedir?

A) ev
B) okul
C) kitaplık
D) masa
Açıklama:
Türemiş kelimeler, köklerine yapım ekleri getirilerek oluşturulan kelimelerdir. "Kitaplık" kelimesi, "kitap" köküne "-lık" yapım ekinin getirilmesiyle oluşmuştur. Diğer kelimeler ise kök halindedir.
Bu Sınavı paylaş: WhatsApp Facebook X (Twitter)

TÜRKÇE DERSİ: BASİT, TÜREMİŞ VE BİRLEŞİK KELİMELER

Giriş

Sevgili 7. Sınıf öğrencileri! Bu dersimizde, kelime dünyasının gizemlerini çözeceğiz. Kelimelerin nasıl oluştuğunu, köklerine inerek onları nasıl daha anlamlı hale getirebileceğimizi öğreneceğiz. Türkçe'nin zenginliğini keşfederken, kelime hazinemizi de genişleteceğiz. 📌 Hazırsanız, kelimelerin yapı taşlarına bir yolculuğa çıkalım!

Basit Kelimeler

Basit kelimeler, kök halindeki kelimelerdir. Yani, yapım eki almamış, tek başına bir anlamı olan kelimelerdir. Bu kelimelerin anlamı, kök anlamından farklı bir anlama gelmez.

💡 Unutmayın: Çekim ekleri alan kelimeler de basit kelime sayılır. Örneğin, 'evler' (çokluk eki), 'okulda' (bulunma eki) basit kelimelerdir.

Türemiş Kelimeler

Türemiş kelimeler, kök halindeki bir kelimeye yapım eki getirilerek oluşturulan kelimelerdir. Yapım ekleri, kelimenin anlamını veya türünü değiştirir. Yeni bir kelime türetir.

✅ Püf Noktası: Bir kelimenin türemiş olup olmadığını anlamak için köküne yapım eki ekleyip eklemediğine bakmalıyız. Eğer anlam değişiyorsa veya yeni bir kelime oluşuyorsa, o kelime türemiştir.

Basit ve Türemiş Kelimeleri Ayırt Etme

Kelimelerin basit mi yoksa türemiş mi olduğunu anlamak için şu adımları izleyebiliriz:

  1. Kelimeden kökünü bulun.
  2. Kökten sonra gelen eklerin yapım eki mi yoksa çekim eki mi olduğunu belirleyin.
  3. Eğer kelime yapım eki almışsa türemiş, almamışsa (sadece çekim eki alabilir) basit kelimedir.
Önemli Not: Bir kelimenin kökü, kelimenin anlamlı en küçük parçasıdır. Kök, aynı zamanda kelimenin diğer kelimelerle anlam ilişkisini kurar.

✍️ Çözümlü Örnek Sorular

Soru 1:

Aşağıdaki kelimelerden hangisi türemiş bir kelimedir?

A) \(göl\) B) \(gölcü\) C) \(gölge\) D) \(göllü\)

Çözüm 1:

Kelimeyi inceleyelim:

Bu durumda \(B\) ve \(D\) şıkları türemiş kelimedir. Ancak soruda tek bir doğru cevap istendiği varsayımıyla, en belirgin türemiş kelime \(gölcü\) 'dür. \(gölge\) kelimesi ise kök halindedir.

Soru 2:

Aşağıdaki cümlelerde altı çizili kelimelerden hangisi basit yapılıdır?

A) Bahçedeki \(çiçekler\) çok güzel kokuyordu. B) Babam \(balıkçı\) teknesiyle denize açıldı. C) \(Kitapçı\) dan yeni bir roman aldım. D) Bu \(çalışkan\) öğrenci her zaman başarılıdır.

Çözüm 2:

Altı çizili kelimeleri inceleyelim:

Bu nedenle, basit yapılı kelime A şıkkındaki \(çiçekler\) 'dir.

🚀 Başarılar dilerim!