7. Sınıf Matematik Ders Notları: Eşitlik, Denklem, Yüzdeler ve Oran-Orantı
📌 Konu 1: Eşitlik ve Denklem
Merhaba sevgili 7. Sınıf öğrencileri! Bu ünitede matematikte temel taşlardan ikisi olan eşitlik ve denklem kavramlarını öğreneceğiz. Eşitlik, iki niceliğin birbirine denk olduğunu gösterir. Denklem ise bilinmeyen içeren bir eşitliktir.
💡 Eşitlik Nedir?
Eşitlik, terazi mantığı gibidir. Bir taraftaki nesnelerin ağırlığı diğer taraftaki nesnelerin ağırlığına eşitse terazi dengededir. Matematikte de bu durum \(=\) işareti ile gösterilir.
- Örnek: \(5 + 3 = 8\)
- Örnek: \(2 \times 4 = 8\)
🚀 Denklem Nedir?
Denklem, içinde bilinmeyen bir değer (genellikle \(x\), \(y\) gibi harflerle gösterilir) bulunan eşitliklerdir. Amacımız bu bilinmeyenin değerini bulmaktır.
✅ Denklem Çözme Yöntemleri
Denklem çözerken temel prensip, eşitliğin her iki tarafına da aynı işlemi uygulayarak bilinmeyeni yalnız bırakmaktır.
- Toplama ve Çıkarma: Bilinmeyenin yanındaki toplama veya çıkarma işlemlerini tersi işlemlerle yok ederiz.
- Çarpma ve Bölme: Bilinmeyenin yanındaki çarpma veya bölme işlemlerini tersi işlemlerle yok ederiz.
💡 Denklem Örneği:
Denklemimiz: \(x + 5 = 12\). Bilinmeyen \(x\)'i yalnız bırakmak için eşitliğin her iki tarafından \(5\) çıkarırız:
\(x + 5 - 5 = 12 - 5\)
\(x = 7\)
Denklemimiz: \(3y = 15\). Bilinmeyen \(y\)'yi yalnız bırakmak için eşitliğin her iki tarafını \(3\)'e böleriz:
\(\frac{3y}{3} = \frac{15}{3}\)
\(y = 5\)
📌 Konu 2: Yüzdeler
Yüzde, bir bütünün \(100\) eşit parçaya bölünmesiyle elde edilen bir veya daha fazla parçayı ifade eder. Matematikte \(\% \) işareti ile gösterilir.
💡 Yüzde Hesaplama
Bir sayının yüzdesini bulmak için, sayıyı yüzde değeri ile çarpıp \(100\)'e böleriz.
Örnek: \(200\) sayısının \(\%10\) 'unu bulalım:
\(\frac{200 \times 10}{100} = \frac{2000}{100} = 20\)
Yüzdeleri kesir veya ondalık gösterimlere çevirebiliriz:
- \(\%25 = \frac{25}{100} = 0.25\)
- \(\%50 = \frac{50}{100} = \frac{1}{2} = 0.5\)
📌 Konu 3: Oran ve Orantı
Oran, iki niceliğin birbirine bölünmesiyle elde edilen karşılaştırmadır. Orantı ise iki oranın eşitliğidir.
💡 Oran Nedir?
Örnek: Bir sınıfta \(15\) kız ve \(10\) erkek öğrenci varsa, kızların erkeklere oranı \(\frac{15}{10}\) veya sadeleştirilmiş haliyle \(\frac{3}{2}\) 'dir.
🚀 Orantı Nedir?
Orantı, eşit oranlar demektir.
Örnek: \(\frac{2}{4} = \frac{3}{6}\) bir orantıdır. Çünkü her iki oran da \(\frac{1}{2}\) 'ye eşittir.
✅ Doğru Orantı
İki çokluktan biri artarken diğeri de aynı oranda artıyorsa veya biri azalırken diğeri de aynı oranda azalıyorsa bu iki çokluk doğru orantılıdır.
- Örnek: \(3\) kg elma \(6\) TL ise, \(5\) kg elma kaç TL'dir? (Doğru orantı)
💡 Ters Orantı
İki çokluktan biri artarken diğeri aynı oranda azalıyorsa veya biri azalırken diğeri aynı oranda artıyorsa bu iki çokluk ters orantılıdır.
- Örnek: \(4\) işçi \(6\) günde bitiriyorsa, \(8\) işçi kaç günde bitirir? (Ters orantı)
✍️ Çözümlü Örnek Sorular
Soru 1 (Denklem):
Bir sayının 3 katının 5 fazlası 23'tür. Bu sayı kaçtır?
Çözüm: Bilinmeyen sayımız \(x\) olsun. Denklemimiz: \(3x + 5 = 23\) Eşitliğin her iki tarafından 5 çıkaralım: \(3x + 5 - 5 = 23 - 5\) \(3x = 18\) Eşitliğin her iki tarafını 3'e bölelim: \(\frac{3x}{3} = \frac{18}{3}\) \(x = 6\) Cevap: Sayımız 6'dır.
Soru 2 (Yüzde ve Oran):
Bir kitabın fiyatı önce \(\%20\) artırılmış, sonra yeni fiyatı üzerinden \(\%10\) indirim yapılmıştır. Son durumda kitabın fiyatı başlangıç fiyatına göre yüzde kaç artmış veya azalmıştır?
Çözüm: Kitabın başlangıç fiyatı \(100\) TL olsun. \(\%20\) artışla yeni fiyat: \(100 + (100 \times \frac{20}{100}) = 100 + 20 = 120\) TL. Yeni fiyat üzerinden \(\%10\) indirim: \(120 - (120 \times \frac{10}{100}) = 120 - 12 = 108\) TL. Son fiyat \(108\) TL oldu. Başlangıç fiyatı \(100\) TL idi. Fiyat artışı: \(108 - 100 = 8\) TL. Yüzde artış: \(\frac{8}{100} \times 100 = \%8\). Cevap: Son durumda kitabın fiyatı başlangıç fiyatına göre \(\%8\) artmıştır.
Bir sınıftaki erkek öğrenci sayısı, kız öğrenci sayısının 2 katından 5 eksiktir. Sınıfta toplam 31 öğrenci olduğuna göre, kız öğrenci sayısı kaçtır?
A) \( 10 \)B) \( 11 \)
C) \( 12 \)
D) \( 13 \)
Aşağıdaki denklemi sağlayan \( y \) değeri kaçtır?
\[ 3(y - 2) \(+ 5 = 2\) y + 7 \]
B) \( 7 \)
C) \( 8 \)
D) \( 9 \)
Bir sayının 4 katının 3 fazlası, aynı sayının 2 katının 7 fazlasına eşittir. Bu sayı kaçtır?
A) \( 2 \)B) \( 3 \)
C) \( 4 \)
D) \( 5 \)
Bir mağaza, etiket fiyatı 200 TL olan bir ürüne %15 indirim yapmıştır. İndirimli fiyat kaç TL'dir?
A) 170 TLB) 160 TL
C) 180 TL
D) 150 TL
80 sayısının %25'i kaçtır?
A) 15B) 20
C) 25
D) 30
Bir kitabın fiyatı önce %10 artırılmış, sonra da artırılmış fiyat üzerinden %10 indirim yapılmıştır. Kitabın son fiyatı ilk fiyatına göre nasıl değişmiştir?
A) Fiyatı %1 artmıştır.B) Fiyatı %1 azalmıştır.
C) Fiyatı değişmemiştir.
D) Fiyatı %10 artmıştır.
Bir çiftçi, 120 dönüm tarlasının 3/5'ine buğday ekmiştir. Geri kalan alana ise mısır ekmiştir. Çiftçinin mısır ektiği alan kaç dönümdür?
A) 48B) 72
C) 80
D) 120
İki sayının oranı 5/7'dir. Bu iki sayının toplamı 96 olduğuna göre, büyük sayı kaçtır?
A) 40B) 56
C) 48
D) 70
Bir aracın 200 km'lik mesafeyi 2 saatte alması beklenmektedir. Aynı araç, aynı hızla 360 km'lik mesafeyi kaç saatte alır?
A) 3B) 3.5
C) 4
D) 4.5
Bir sınıftaki erkek öğrenci sayısı, kız öğrenci sayısının 3 katından 5 eksiktir. Sınıfta toplam 31 öğrenci olduğuna göre, kız öğrenci sayısı kaçtır?
A) [TEXT] 8B) [TEXT] 9
C) [TEXT] 10
D) [TEXT] 11
Bir sayının 4 katının 7 fazlası, aynı sayının 3 katının 12 fazlasına eşittir. Bu sayı kaçtır?
A) [TEXT] 3B) [TEXT] 4
C) [TEXT] 5
D) [TEXT] 6
Ayşe'nin yaşının 2 katının 3 eksiği, babasının yaşına eşittir. Babasının yaşı 37 olduğuna göre, Ayşe kaç yaşındadır?
A) [TEXT] 15B) [TEXT] 17
C) [TEXT] 19
D) [TEXT] 20
Bir mağaza, etiket fiyatı 200 TL olan bir ürüne önce %10 indirim, ardından indirimli fiyat üzerinden %20 ek indirim yapmıştır.
Bu ürünün son satış fiyatı kaç TL'dir?
B) 150 TL
C) 160 TL
D) 170 TL
Bir sınıftaki öğrencilerin %60'ı kızdır. Sınıfta 12 erkek öğrenci olduğuna göre, bu sınıfta toplam kaç öğrenci vardır?
A) 20B) 25
C) 30
D) 35
Bir manav, elindeki portakalların %20'sini sattıktan sonra 40 kg portakal kalmıştır.
Manavda başlangıçta kaç kg portakal vardı?
B) 50 kg
C) 55 kg
D) 60 kg
Bir çiftlikte bulunan koyun ve tavukların toplam ayak sayısı 120'dir. Koyunların sayısı tavukların sayısının yarısı kadardır. Bu çiftlikte kaç tane tavuk vardır?
A) [TEXT] 20B) [TEXT] 24
C) [TEXT] 30
D) [TEXT] 40
Ali, Veli ve Ayşe bir miktar parayı paylaşacaktır. Ali'nin parası Veli'nin parasının 3 katıdır. Ayşe'nin parası ise Veli'nin parasının 2 katıdır. Paylaşılan toplam para 600 TL olduğuna göre, Ayşe bu paranın kaç TL'sini almıştır?
A) [TEXT] 100 TLB) [TEXT] 150 TL
C) [TEXT] 200 TL
D) [TEXT] 300 TL
İki sayının oranı \( \frac{3}{5} \) 'tir. Bu iki sayının toplamı 40 olduğuna göre, bu iki sayıdan küçük olanı kaçtır?
A) [TEXT] 10B) [TEXT] 12
C) [TEXT] 15
D) [TEXT] 20
Bir sınıftaki kız öğrencilerin sayısı, erkek öğrencilerin sayısının 3 katından 5 eksiktir. Sınıfta toplam 37 öğrenci olduğuna göre, erkek öğrenci sayısı kaçtır?
A) \( 10 \)B) \( 12 \)
C) \( 15 \)
D) \( 18 \)
Bir çiftçi, tarlasının \( \frac{2}{5} \) 'sine buğday, kalanın \( \frac{1}{3} \) 'üne arpa ekmiştir. Çiftçinin ekmediği alan 120 m² olduğuna göre, tarlanın tamamı kaç m²'dir?
A) \( 250 \)B) \( 300 \)
C) \( 350 \)
D) \( 400 \)
Bir manav, elmaların \( \frac{1}{4} \) 'ünü sattıktan sonra geriye 45 kg elma kalmıştır. Manavda başlangıçta kaç kg elma vardı?
A) \( 50 \)B) \( 55 \)
C) \( 60 \)
D) \( 70 \)
Bir mağaza, etiket fiyatı 200 TL olan bir ürüne önce %20 indirim yapıyor, ardından indirimli fiyat üzerinden %10 ek zam yapıyor. Son durumda ürünün fiyatı kaç TL olur?
A) 176B) 180
C) 192
D) 198
Bir sınıftaki öğrencilerin %60'ı kız öğrencidir. Sınıfta 12 erkek öğrenci olduğuna göre, bu sınıftaki toplam öğrenci sayısı kaçtır?
A) 20B) 25
C) 30
D) 35
Bir sayının %25 eksiği 75 olduğuna göre, bu sayının %50 fazlası kaçtır?
A) 100B) 125
C) 150
D) 175
Bir çiftlikte bulunan koyun ve tavukların toplam sayısı 40'tır. Tavukların sayısının koyunların sayısına oranı \( \frac{3}{5} \) olduğuna göre, çiftlikteki tavuk sayısı kaçtır?
A) \( 10 \)B) \( 15 \)
C) \( 25 \)
D) \( 30 \)
3 kilogram elmanın fiyatı 24 TL ise, 5 kilogram elmanın fiyatı kaç TL'dir?
A) \( 30 \)B) \( 35 \)
C) \( 40 \)
D) \( 45 \)
A noktasından B noktasına giden bir araç, yolun \( \frac{2}{5} \) 'ini gittiğinde 120 km yol almış oluyor. Buna göre, A noktasından B noktasına kadar olan toplam yol kaç km'dir?
A) \( 240 \)B) \( 280 \)
C) \( 300 \)
D) \( 320 \)
Cevap Anahtarı ve Detaylı Çözümler İçin QR Kodu Okutun
https://yazili.eokultv.com/test/4436-7-sinif-esitlik-ve-denklem-yuzdeler-oran-oranti-test-coz-a2k5