10. Sınıf İslamiyet öncesi destanlar Test Soruları ve Çözümleri

1)

Aşağıdakilerden hangisi İslamiyet öncesi Türk destanlarının genel özelliklerinden biri değildir?

A) Anonim eserler olmaları ve sözlü gelenekte yaşayıp yayılmaları.
B) Doğaüstü güçlere sahip kahramanlara ve olaylara yer vermeleri.
C) Milli ve dini (Şamanizm, Tengricilik) unsurları yoğun bir şekilde barındırmaları.
D) Toplumun ortak hafızasını ve değerlerini yansıtan kolektif ürünler olmaları.
E) İslamiyet'in kabulünden sonra oluşmaya başlamaları ve İslami motifler taşımaları.

2)

İslamiyet öncesi Türk destanlarının genel özellikleri arasında aşağıdakilerden hangisi yer almaz?

A) Anonim ürünler olmaları
B) Sözlü gelenekle kuşaktan kuşağa aktarılmaları
C) Olağanüstü olay ve kahramanlara yer vermeleri
D) Manzum (şiirsel) bir dille oluşturulmaları
E) Belirli bir yazarının olması ve yazıya geçirilmiş olmaları

3)

Aşağıdaki İslamiyet öncesi Türk destanlarından hangisi, Göktürk dönemine ait olup, Türklerin demir bir dağı eriterek düşmanlarından kurtulmasını ve yeniden çoğalmasını konu edinir?

A) Alp Er Tunga Destanı
B) Şu Destanı
C) Oğuz Kağan Destanı
D) Ergenekon Destanı
E) Türeyiş Destanı

4)

Destanların oluşum aşamaları göz önüne alındığında, "bir olayın halk üzerinde derin etki bırakması, halkın bu olayı kendi hayal gücüyle zenginleştirerek anlatmaya başlaması ve ilk çekirdek anlatıların ortaya çıkması" hangi aşamaya karşılık gelir?

A) Derleme aşaması
B) Yayılma aşaması
C) Oluşum aşaması
D) Yazıya geçirme aşaması
E) Tasnif aşaması

5)

İslamiyet öncesi Türk destanlarının genel özellikleri arasında aşağıdakilerden hangisi yer almaz?

A) Anonim ürünler olmaları
B) Olağanüstü olay ve kişiler içermeleri
C) Genellikle nazım-nesir karışık bir yapıda olmaları
D) Yazıya geçirilmeden önce sözlü gelenekte yaşamaları
E) Destan kahramanlarının tek tanrılı bir inanca sahip olmaları

6)

Aşağıdaki destanlardan hangisi Saka Türklerine aittir ve başkahramanı İranlılarla yaptığı mücadelelerle tanınır?

A) Ergenekon Destanı
B) Türeyiş Destanı
C) Alp Er Tunga Destanı
D) Oğuz Kağan Destanı
E) Bozkurt Destanı

7)

Göktürk Destanlarından biri olan Ergenekon Destanı'nın ana teması aşağıdakilerden hangisidir?

A) Türklerin deniz aşırı ülkelere yayılması
B) Bir dağın ardında demir eriterek düşmanlardan kurtulma ve yeniden çoğalma
C) Yaratılış ve dünyanın düzeninin kuruluşu
D) Tanrı tarafından gönderilen bir kurttan türeme
E) Hükümdarın rüyasında gördüğü ağaçtan türeyiş

8)

İslamiyet öncesi Türk destanlarının genel özellikleri arasında aşağıdakilerden hangisi yer almaz?

A) Sözlü gelenekle oluşmuş ve kuşaktan kuşağa aktarılmıştır.
B) Genellikle yiğitlik, kahramanlık, doğa sevgisi ve vatan savunması gibi temaları işler.
C) Destan kahramanları olağanüstü güçlere sahiptir ve doğaüstü varlıklarla mücadele eder.
D) Nazım-nesir karışık bir anlatıma sahip olup, manzum kısımları genellikle hece ölçüsüyle söylenmiştir.
E) Destanların oluşumunda İslam dininin etkisi açıkça görülür ve İslami motifler yoğun olarak kullanılır.

9)

Türk destancılığının en eski ve önemli örneklerinden biri olan Alp Er Tunga Destanı ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

A) Saka Türklerine ait bir destandır.
B) Destanın ana kahramanı Alp Er Tunga, Türklerin efsanevi hükümdarı ve savaşçısıdır.
C) Destanda Alp Er Tunga'nın İranlılarla yaptığı mücadeleler anlatılır.
D) Alp Er Tunga'nın ölümünden duyulan üzüntüyü dile getiren sagu örnekleri Divanü Lügati't-Türk'te yer alır.
E) Destanın günümüze ulaşan tam bir metni bulunmaktadır ve bu metin yazılı olarak korunmuştur.

10)

Oğuz Kağan Destanı ile ilgili verilen bilgilerden hangisi doğru değildir?

A) Hun Hükümdarı Mete Han'ın hayatını ve kahramanlıklarını anlattığı düşünülmektedir.
B) Destanda Oğuz Kağan'ın doğumu, çocukluğu, evlenmesi, savaşları ve ülkesini genişletmesi gibi olaylar yer alır.
C) Destanın Uygur harfleriyle yazılmış bir nüshası günümüze ulaşmıştır.
D) Oğuz Kağan'ın "Gökten inen ışık" ve "ağaç kovuğunda yaşayan kız" ile evlenmesi gibi motifler destanda bulunur.
E) Destan tamamen İslami bir anlayışla kaleme alınmış olup, kahramanlık ve fetihleri İslami değerler çerçevesinde ele alır.

11)

İslamiyet öncesi Türk destanlarının genel özellikleri ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

A) Genellikle anonim ürünlerdir ve yaratıcısı belli değildir.
B) Sözlü gelenek yoluyla nesilden nesile aktarılmıştır.
C) Milletin ortak hafızasındaki tarihî olaylar ve kahramanlıklar etrafında şekillenmiştir.
D) Destanların her biri, belirli bir şair tarafından kaleme alınmıştır.
E) Olağanüstü olaylar ve ilahi güçler destanlarda önemli bir yer tutar.

12)

Aşağıdaki destan-ilişkilendirildiği Türk boyu/devleti eşleştirmelerinden hangisi yanlıştır?

A) Alp Er Tunga Destanı - Sakalar
B) Şu Destanı - Sakalar
C) Oğuz Kağan Destanı - Hunlar
D) Ergenekon Destanı - Göktürkler
E) Bozkurt Destanı - Uygurlar

13)

Destanların oluşum aşamaları düşünüldüğünde, "Milletin hayatında derin izler bırakan savaş, göç, doğal afet gibi önemli olayların yaşanması ve bu olaylar etrafında ilk anlatıların ortaya çıkması" hangi aşamayı ifade eder?

A) Derleme Aşaması
B) Yayılma Aşaması
C) Doğuş Aşaması
D) Yazıya Geçirme Aşaması
E) Olgunlaşma Aşaması

14)

İslamiyet öncesi Türk destanlarının genel özellikleri arasında aşağıdakilerden hangisi sayılamaz?

A) Genellikle anonim ürünler olmaları
B) Olağanüstü olaylara ve kahramanlara yer vermeleri
C) Toplumun ortak hafızasını ve değerlerini yansıtmaları
D) Oluşum süreçlerinde yazıya geçirilerek korunmaları
E) Sözlü gelenek yoluyla nesilden nesile aktarılmaları

15)

İslamiyet öncesi Türk destanlarından biri olan Oğuz Kağan Destanı, aşağıdaki Türk devletlerinden hangisinin dönemine ait olduğu kabul edilir?

A) Sakalar (İskitler)
B) Uygurlar
C) Hunlar
D) Göktürkler
E) Kırgızlar

16)

Destanların oluşum süreçleri genellikle üç aşamada incelenir: Doğuş, Yayılış ve Derleme. Aşağıdakilerden hangisi bu aşamaların doğru sıralanışını ve içeriğini yansıtmaktadır?

A) Doğuş (toplumun ortak hafızasında oluşma), Yayılış (sözlü gelenekle aktarılma), Derleme (bir ozan veya araştırmacı tarafından yazıya geçirilme)
B) Doğuş (yazıya geçirilme), Yayılış (farklı coğrafyalara yayılma), Derleme (modern dile çevrilme)
C) Doğuş (olağanüstü olayların yaşanması), Yayılış (destanın kahramanının ünlenmesi), Derleme (destanın halk arasında unutulmaya başlanması)
D) Doğuş (bir yazar tarafından kurgulanması), Yayılış (edebi çevrelerde tanınması), Derleme (eleştirel incelemeye tabi tutulması)
E) Doğuş (sözlü gelenekten bağımsız oluşma), Yayılış (yazılı metinler aracılığıyla yayılma), Derleme (akademik bir çalışma haline gelme)

17)

İslamiyet öncesi Türk destanları ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

A) Anonim ürünler olup, ilk söyleyeni belli değildir.
B) Olağanüstü olaylar ve kahramanlıklar önemli yer tutar.
C) Genellikle nazım-nesir karışık bir yapıya sahiptirler.
D) Yazıya geçirilmeden önce uzun süre sözlü gelenekte yaşamışlardır.
E) Temel olarak bireysel aşk ve sevgi temalarını işlerler.

18)

Aşağıdaki destanlardan hangisi, Saka Türklerinin hükümdarı Alp Er Tunga'nın yaşamını, kahramanlıklarını ve İranlılarla yaptığı mücadeleleri konu edinir?

A) Yaratılış Destanı
B) Şu Destanı
C) Oğuz Kağan Destanı
D) Alp Er Tunga Destanı
E) Ergenekon Destanı

19)

Türk destanlarının en eskisi kabul edilen Yaratılış Destanı ile ilgili aşağıdaki bilgilerden hangisi doğrudur?

A) Hun Hükümdarı Oğuz Kağan'ın hayatını ve fetihlerini anlatır.
B) Saka Türklerinin Büyük İskender ile mücadelesini konu edinir.
C) Evrenin, insanın ve canlıların nasıl oluştuğunu, Tanrı Ülgen'in evreni yaratma sürecini anlatır.
D) Türklerin demir dağı eriterek Ergenekon'dan çıkışını işler.
E) Göktürklerin düşmanları tarafından esir edilip bir vadiye kapatılmasını anlatır.

20)

Aşağıdakilerden hangisi İslamiyet Öncesi Türk destanlarının genel özelliklerinden biri değildir?

A) Anonim ürünler olmaları ve sözlü gelenekte yaşamaları
B) Olağanüstü olaylara ve kahramanlara geniş yer vermeleri
C) Türk milletinin yaşam biçimini, inançlarını ve dünya görüşünü yansıtmaları
D) Genellikle nazım-nesir karışık bir yapıda olmaları
E) Kahramanların doğaüstü güçlere sahip olması ve destan boyunca bu güçleri kullanmaları

21)

İslamiyet Öncesi Türk destanlarından biri olan Oğuz Kağan Destanı ile ilgili aşağıdaki bilgilerden hangisi doğru değildir?

A) Destanın başkahramanı Oğuz Kağan, Türklerin atası ve büyük bir hükümdar olarak tasvir edilir.
B) Destanda Oğuz Kağan'ın doğumu, olağanüstü özellikleri, evlenmesi, çocukları ve fetihleri anlatılır.
C) Destanın günümüze ulaşan en önemli yazılı metni, Uygur harfleriyle yazılmış olan Paris nüshasıdır.
D) Destan, Türklerin Gök Tanrı inancını ve cihan hakimiyeti ülküsünü yansıtan önemli bir kaynaktır.
E) Destan, İslamiyet'in kabulünden sonraki dönemde, İslami motiflerle yeniden şekillendirilerek günümüze ulaşmıştır.

22)

Destanların oluşum ve gelişim süreçleri genellikle üç aşamada incelenir: çekirdek (doğuş), yayılma ve derleme (yazıya geçirme). Aşağıdaki destanlardan hangisi, bu aşamaları tamamlamış veya bu aşamaların bir parçası olarak kabul edilen İslamiyet Öncesi Türk destanlarından biri değildir?

A) Alp Er Tunga Destanı
B) Şu Destanı
C) Oğuz Kağan Destanı
D) Ergenekon Destanı
E) Manas Destanı

10. Sınıf İslamiyet öncesi destanlar Test Çöz

İslamiyet Öncesi Türk Destanları

Destanların Özellikleri

Önemli İslamiyet Öncesi Türk Destanları

1. Yaratılış Destanı

2. Alp Er Tunga Destanı

3. Bozkurt Destanı

4. Ergenekon Destanı

5. Göç Destanı

Destanların Sınıflandırılması

✍️ Çözümlü Örnek Sorular

Soru 1:

Soru 2: