📌 Zamirler (Adıllar) Konu Anlatımı ve Çalışma Notları
💡 Zamir Nedir?
Zamir, isimlerin yerine kullanılan sözcüklerdir. Cümledeki isimlerin tekrar edilmesini önleyerek anlatımı daha akıcı hale getirirler. Zamirler, isim gibi cümlede özne, nesne, dolaylı tümleç gibi görevler üstlenebilirler.
✅ Zamir Çeşitleri
🚀 Kişi (Şahıs) Zamirleri
İnsan isimlerinin yerine kullanılan zamirlerdir. Türkçede kişi zamirleri şunlardır:
- Tekil: ben, sen, o
- Çoğul: biz, siz, onlar
Örnek: Ben okula gittim. (Ali okula gitti.)
Örnek: Onlar top oynuyor. (Çocuklar top oynuyor.)
🚀 İşaret Zamirleri
Varlıkların yerini işaret yoluyla belirten zamirlerdir. En çok kullanılanlar şunlardır:
- bu, şu, o, bunlar, şunlar, onlar
Örnek: Bu benim kalemim. (Bu kalem benim.)
Örnek: Şu çok güzel görünüyor. (Şu elbise çok güzel görünüyor.)
Dikkat: İşaret zamirleri bir ismin önüne gelirse sıfat olur. Örnek: Bu kitap (kitap ismiyle kullanıldığı için sıfat) vs. Bu (tek başına kullanıldığı için zamir).
🚀 Soru Zamirleri
Varlıkların veya durumların yerini soru yoluyla tutan zamirlerdir. En yaygın olanları şunlardır:
- kim, ne, nere, hangisi, kaçı, kaçıncı
Örnek: Kapıyı kim çaldı? (Ali çaldı.)
Örnek: Masanın üstünde ne var? (Kitap var.)
Örnek: Hangisi senin çantan?
🚀 Belgisiz Zamirler
Varlıkların yerini tam olarak belirtmeden, rastgele veya belli belirsiz karşılayan zamirlerdir.
- herkes, birçoğu, bazıları, kimi, kimisi, hiçbiri, öbürü, diğeri, bizzat, kendi
Örnek: Herkes ödevini yapmıştı. (Bütün öğrenciler ödevini yapmıştı.)
Örnek: Bazıları derse geç kaldı. (Birkaç öğrenci derse geç kaldı.)
Dikkat: Belgisiz zamirler bir ismin önüne gelirse sıfat olur. Örnek: Herkes bilsin (fiille kullanıldığı için zamir) vs. Her öğrenci (öğrenci ismiyle kullanıldığı için sıfat).
🚀 Dönüşlü (İlgi) Zamirleri
Öznenin yaptığı işten yine öznenin kendisinin etkilenmesi durumunda kullanılır. Tek bir zamiri vardır:
- kendi
Örnek: Ali kendi kendine konuşuyordu. (Ali, Ali'nin kendine konuşuyordu.)
✍️ Çözümlü Örnek Sorular
Soru 1:
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde işaret zamiri kullanılmıştır?
A) Bu ev çok büyük.
B) O, en sevdiğim kitaptı.
C) Kimse gelmedi.
D) Bazıları uyuyordu.
Çözüm: A seçeneğinde 'Bu' kelimesi bir ismin (ev) önüne geldiği için sıfattır. C seçeneğinde 'Kimse' belgisiz zamirdir. D seçeneğinde 'Bazıları' belgisiz zamirdir. B seçeneğinde ise 'O' kelimesi tek başına kullanılarak bir varlığın (örneğin bir kitabın) yerini tuttuğu için işaret zamiridir. Doğru cevap B şıkkıdır.
Soru 2:
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde zamir kullanılmamıştır?
A) Onlar bahçede oynuyor.
B) Bu, benim hediyem.
C) Herkes buraya toplandı.
D) Kırmızı araba hızlı gidiyor.
Çözüm: A şıkkında 'Onlar' kişi zamiri, B şıkkında 'Bu' işaret zamiri, C şıkkında 'Herkes' belgisiz zamir kullanılmıştır. D şıkkında ise 'Kırmızı' kelimesi 'araba' ismini niteleyen bir sıfattır ve cümlede herhangi bir zamir bulunmamaktadır. Doğru cevap D şıkkıdır.
"O, bugün okulun en başarılı öğrencisi seçildi." cümlesindeki "O" sözcüğünün türü aşağıdakilerden hangisidir?
A) İşaret ZamiriB) Kişi Zamiri
C) Belgisiz Zamir
D) Soru Zamiri
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde işaret zamiri kullanılmıştır?
A) Bu kitabı kütüphaneden aldım.B) Öteki kalem daha güzel yazıyor.
C) Şunu çantanıza koyun.
D) Bazı insanlar çok kitap okur.
"Herkes bahçede oyun oynuyor." cümlesindeki "Herkes" sözcüğünün türü nedir?
A) Belgisiz ZamirB) Kişi Zamiri
C) İşaret Zamiri
D) Soru Zamiri
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde soru anlamı bir zamirle sağlanmıştır?
A) Kaçıncı katta oturuyorsunuz?B) Marketten ne aldın?
C) Nasıl bir ev hayal ediyorsun?
D) Neden daha önce söylemedin?
"Şunu bana kim getirdi?" cümlesinde sırasıyla hangi zamir türleri kullanılmıştır?
A) İşaret Zamiri - Kişi Zamiri - Soru ZamiriB) Kişi Zamiri - İşaret Zamiri - Soru Zamiri
C) Belgisiz Zamir - Kişi Zamiri - İşaret Zamiri
D) İşaret Zamiri - Belgisiz Zamir - Soru Zamiri
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde "o" sözcüğü kişi (şahıs) zamiri görevinde kullanılmıştır?
A) O, çok eski ve yıpranmış bir binaydı.B) O, her sabah erkenden uyanıp spor yapar.
C) O kitabı geçen hafta kütüphaneden aldım.
D) O gün hava her zamankinden daha soğuktu.
"İsimlerin yerini işaret yoluyla tutan sözcüklere işaret zamiri denir."
Buna göre aşağıdaki cümlelerin hangisinde işaret zamiri kullanılmıştır?
B) Şuradaki ağacın gölgesinde biraz dinlenelim.
C) Şunu hemen çantana koyup fermuarı kapat.
D) Öteki sokakta yeni bir kütüphane açılmış.
"Belgisiz zamirler, hangi ismin yerini tuttuğu tam olarak belli olmayan sözcüklerdir."
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde belgisiz zamir kullanılmıştır?
B) Birkaç öğrenci bahçede top oynuyor.
C) Hangi soruyu çözmekte zorlandın?
D) Biz yarın akşam size misafirliğe geleceğiz.
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde soru anlamı bir zamirle sağlanmıştır?
A) Kaçıncı sınıfa gidiyorsun?B) Buraya nasıl gelmeyi düşünüyorsun?
C) Marketten kendin için neler aldın?
D) Yarın bizimle sinemaya gelecek misin?
"Sana bu haberi kim verdi?"
Yukarıdaki cümlede yer alan zamirlerin türleri hangi seçenekte doğru olarak verilmiştir?
B) İşaret Zamiri - Soru Zamiri
C) Kişi Zamiri - Soru Zamiri
D) Belgisiz Zamir - Kişi Zamiri
"Ben bugün kütüphaneye gidip ders çalışacağım." cümlesinde ismin yerini tutan kelime (zamir) aşağıdakilerden hangisidir?
A) BenB) Bugün
C) Kütüphaneye
D) Çalışacağım
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde işaret zamiri kullanılmıştır?
A) Bu kitabı dün akşam bitirdim.B) Şu elmayı bana verir misin?
C) Şunu çantanıza koymayı unutmayın.
D) O çocuk çok güzel resim yapıyor.
"Okul bahçesindeki öğrencilerin birkaçı içeri girdi." cümlesindeki zamirin türü aşağıdakilerden hangisidir?
A) Kişi zamiriB) Belgisiz zamir
C) Soru zamiri
D) İşaret zamiri
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde soru anlamı bir zamirle sağlanmıştır?
B) Hangi kalemi beğendin?
C) Marketten ne aldın?
D) Nasıl bir kitap arıyorsun?
"Onlar, bu akşam bize gelecekler." cümlesinde yer alan zamirler aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?
A) Onlar - akşamB) Bu - bize
C) Onlar - bize
D) Akşam - gelecekler
"Seninle yarın kütüphaneye gidebiliriz." cümlesindeki zamirin türü aşağıdakilerden hangisidir?
A) İşaret zamiriB) Kişi zamiri
C) Belgisiz zamir
D) Soru zamiri
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde işaret zamiri kullanılmıştır?
A) Bazıları ödevini yapmamış.B) Kim bu soruyu çözebilir?
C) Şunu masanın üzerine bırak.
D) Biz dün sinemaya gittik.
"Herkes bahçede oyun oynuyordu." cümlesindeki "herkes" kelimesinin türü aşağıdakilerden hangisidir?
A) Kişi zamiriB) Soru zamiri
C) Belgisiz zamir
D) İşaret zamiri
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde soru anlamı bir zamirle sağlanmıştır?
A) Kaçıncı sınıfa gidiyorsun?B) Marketten ne aldın?
C) Hangi kitabı okuyorsun?
D) Buraya nasıl geldin?
"Bu" kelimesi aşağıdaki cümlelerin hangisinde zamir görevinde kullanılmıştır?
A) Bu kitabı çok sevdim.B) Bu çocuk çok akıllı.
C) Bu, bana dedemden miras kaldı.
D) Bu mahallede oturuyoruz.
Cevap Anahtarı ve Detaylı Çözümler İçin QR Kodu Okutun
https://yazili.eokultv.com/test/5008-5-sinif-zamir-test-coz-2ejs