Yazım ve Noktalama Kuralları Soru Bankası Hazırlığı
Büyük Harflerin Kullanıldığı Yerler
Cümlelerin ilk kelimeleri her zaman büyük harfle başlar. Özel isimler (kişi adları, soyadları, yer adları, millet adları, dil ve lehçe adları, din ve mezhep adları, gezegen ve yıldız adları vb.) büyük harfle yazılır. Kurum ve kuruluş adları, yasa, yönetmelik, yönerge, kanun gibi adlar büyük harfle başlar. Tarihî olaylar, çağlar ve dönemler büyük harfle yazılır. Kitap, dergi, gazete ve sanat eserlerinin her kelimesi (bazı istisnalar hariç) büyük harfle başlar.
Sayıların Yazımı
Her rakamla yazılan sayılar, belirli bir kurala uymuyorsa, genellikle harfle yazılır. Saatler, dakikalar, ölçüler (uzunluk, alan, hacim, ağırlık, hız vb.) ve para miktarları rakamla yazılır. Bir, iki, üç gibi sayılar, sayılardan oluşan oyun adları (beş taş, altmış altı vb.) harfle yazılır. Üleştirme sayıları (ikişer, üçer gibi) her zaman harfle yazılır. Kesirli sayılar, harfle yazılırken virgül kullanılır.
Kısaltmaların Yazımı
Kurum ve kuruluş adlarının kısaltmaları genellikle ilk harflerinin büyük yazılmasıyla yapılır (TBMM, TDK gibi). Ölçü birimlerinin kısaltmaları (m, kg, km, lt vb.) küçük harfle ve sonlarına nokta konulmadan yazılır. Bazı özel isimlerin kısaltmaları ise sonlarına nokta konularak yapılır (Dr., Prof. gibi). Kısaltmalara gelen ekler, kısaltmanın okunuşuna göre değil, yazılışına göre getirilir.
Bağlaçların ve Edatların Yazımı
Türkçede 'de/da' bağlacı ayrı yazılır. Cümleye 'bile' anlamı katıyorsa veya eş görevli kelimeleri bağlıyorsa ayrı yazılır. Ancak yer bildiren 'de/da' ise bitişik yazılır. 'Ki' bağlacı da ayrı yazılır. Cümleye 'oysa', 'çünkü', 'mademki' gibi anlamlar katıyorsa bitişik yazılır (çünkü, mademki, halbuki, oysaki, sanki, illaki, ancak, belkı gibi).
Yazım Kuralları Özet Tablosu
| Kural | Örnek |
|---|---|
| Özel İsimler | Ankara, Mustafa Kemal Atatürk |
| Tarih Belirtme | 23 Nisan 1920 |
| 'de/da' Bağlacı | Sen de gelmelisin. |
| 'ki' Bağlacı | Baktım ki kimse yok. |
| Sayıların Yazımı | Yüz lira, iki elma |
Noktalama İşaretleri
Nokta (.)
Tamamlanmış cümlelerin sonuna konur. Bazı kısaltmaların sonuna konur (Dr., Prof., Cad. vb.). Tarihlerin yazımında gün, ay ve yıl arasına konur (25.12.2023). Bazı sayıların ondalık kısımlarını göstermek için kullanılır (3,14).
Virgül (,)
Eş görevli kelime ve kelime gruplarını ayırmak için kullanılır. Sıralı cümleleri ayırmak için kullanılır. Hitaplardan sonra konur. Ara sözleri ve ara cümleleri belirtmek için kullanılır. Anlam karışıklığını önlemek için kullanılır.
Noktalı Virgül (;)
Ögeleri arasında virgül bulunan sıralı cümleleri ayırmak için kullanılır. Cümle içinde tür veya takımları belirten ifadelerden sonra kullanılır.
Soru İşareti (?)
Soru cümlelerinin sonuna konur. Bilinmeyen veya kesin olmayan yer, tarih gibi durumları belirtmek için parantez içinde kullanılır (1980 (?)).
Ünlem İşareti (!)
Sevinç, korku, şaşma, acı gibi duyguları anlatan cümlelerin sonuna konur. Seslenme ve uyarı sözlerinden sonra kullanılır.
Kesme İşareti (')
Özel adlara getirilen iyelik, durum ve bildirme ekleri kesme işaretiyle ayrılır (Ali'nin, Türkiye'de). Kurum, kurul, kurul ve makam adlarına gelen ekler kesme işaretiyle ayrılmaz.
İki Nokta (:)
Kendi açıklamasını yapan bir cümlenin sonuna konur. Edebiyatta, konuşma bölümünden önceki ifadeye konur. Sayılarda kesirleri ayırmak için kullanılır (3:1).
Tırnak İşareti (\
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde büyük harflerin kullanımıyla ilgili bir yazım yanlışı yapılmıştır?
A) Yarın akşam Ayşe teyzemin bize geleceğini öğrendim.B) Türk Dil Kurumunun binası Atatürk Bulvarı üzerindedir.
C) Anadolu'nun Doğusu kış aylarında oldukça sert geçer.
D) Bu yıl \( 29 \) Ekim Cumhuriyet Bayramı coşkuyla kutlandı.
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde "ki" ekinin veya bağlacının yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?
A) Duydum ki unutmuşsun gözlerimin rengini.B) Akşamki maçın sonucu herkesi çok şaşırttı.
C) Oysaki her şeyin yolunda olduğunu sanıyordum.
D) Masada ki kalemleri çantana koymayı unutma.
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde sayıların yazımıyla ilgili bir yazım yanlışı yapılmıştır?
A) Yarışmada \( 1 \). olan öğrenciye büyük bir ödül verildi.B) Annem pazardan \( 5 \) kg elma ve \( 2 \) kg portakal almış.
C) Çocuklar okul bahçesinde \( 2 \) 'şerli sıra oldular.
D) Bu apartmanda toplam \( 12 \) daire ve \( 3 \) dükkan bulunuyor.
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde virgül (,) diğerlerinden farklı bir görevde kullanılmıştır?
A) Kitaplarını, defterlerini ve kalemlerini özenle çantasına yerleştirdi.B) Fırtınadan, soğuktan ve karanlıktan hiçbir zaman korkmazdı.
C) Sayın Başkan, bugün yapılacak olan toplantı hakkında ne düşünüyorsunuz?
D) Sessiz dereler, solgun ağaçlar ve sarı güller şehre hüzün veriyordu.
Aşağıdaki cümlede yay ayraçla belirtilen yerlere sırasıyla hangi noktalama işaretleri getirilmelidir?
"Kendimi takdim edeyim ( ) Meclis kâtiplerindenim ( )"
B) (:) (.)
C) (,) (!)
D) (:) (...)
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde kesme işaretinin (') kullanımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?
A) Yarın sabah \( 09.30 \) 'da okulun önünde buluşmak üzere sözleştiler.B) Türkiye Büyük Millet Meclisinin yeni oturumu bugün başlayacak.
C) Bu akşam İzmir'li misafirlerimiz bizimle birlikte yemek yiyecek.
D) 20'nci yüzyılın en önemli teknolojik gelişmelerine tanıklık ettik.
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde yazım yanlışı yapılmıştır?
A) Birçok öğrenci bu konuyu anlamakta zorlanıyor.B) Hiçbir zaman umudunu kaybetmemelisin.
C) Herşeyin başı sağlıktır, bunu unutma.
D) Pek çok kişi bu etkinliğe katılmak istiyor.
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde "de / da" bağlacının yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?
A) Sende bizimle gelmek ister misin?B) Kitabı okudum da pek beğenmedim.
C) Bu soruyu Ali de doğru cevapladı.
D) Evde bekleyen misafirler için hazırlık yaptı.
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde büyük harflerin kullanımıyla ilgili bir yazım yanlışı vardır?
A) Türk Dil Kurumu binası Ankara'da bulunmaktadır.B) Yarın akşam Van gölü kıyısında yürüyüş yapacağız.
C) Kuzey Anadolu Dağları kıyıya paralel uzanır.
D) Resmi Gazete'de yeni bir yönetmelik yayımlandı.
Aşağıdaki cümlede yay ayraçla ( ) belirtilen yerlere sırasıyla hangi noktalama işaretleri getirilmelidir?
"Sevinçten ( ) heyecandan içim içime sığmıyor ( ) bağırmak ( ) kahkahalar atmak istiyorum ( )"
B) (,) (,) (,) (.)
C) (;) (,) (;) (.)
D) (,) (:) (,) (.)
Cevap Anahtarı ve Detaylı Çözümler İçin QR Kodu Okutun
https://yazili.eokultv.com/test/5179-8-sinif-lgs-yazim-kurallari-test-coz-9bvr