✨ Konuları Gir, Yapay Zeka Saniyeler İçinde Sınavını Üretsin!

6. Sınıf Sıfat tamlaması Test Çöz

SORU 1

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir sıfat tamlaması kullanılmıştır?

A) Çocuklar bahçede top oynuyorlar.
B) Annem mutfakta yemek yapıyor.
C) Kırmızı kazak sana çok yakışmış.
D) Okulun zili az önce çaldı.

Açıklama:
"Kırmızı kazak" ifadesinde "kırmızı" sözcüğü niteleme sıfatı, "kazak" sözcüğü ise isimdir. Bir sıfat ile bir ismin bir araya gelmesiyle oluşan bu yapıya sıfat tamlaması denir.

Bu Sınavı paylaş: WhatsApp Facebook X (Twitter)

Soru Listesi 0/20

Cevaplanmış

Boş

🔄 Sınavı Sıfırla

6. Sınıf Türkçe: İsim ve Sıfat Tamlamaları Konu Notları

Sevgili öğrenciler, bu dersimizde Türkçedeki en önemli konulardan biri olan isim tamlamaları ve sıfat tamlamalarını detaylı bir şekilde inceleyeceğiz. Bu konular, dilimizi daha zengin ve etkili kullanmamızı sağlar. Hazırsanız başlayalım! 🚀

I. Tamlamalar Nedir?

Tamlamalar, anlamı daha belirgin hale getirmek için birbirini tamamlayan sözcük gruplarıdır. İki ana gruba ayrılır:

Sıfat Tamlamaları
İsim Tamlamaları

II. Sıfat Tamlamaları

Sıfat tamlamaları, bir isimi durum, renk, biçim, sayı, sıra gibi çeşitli yönlerden niteleyen veya belirten sıfat ile o ismi oluşturan gruptur. Sıfat, tamlamada tamlayan görevindedir.

Yapısı: Sıfat + İsim

Örnekler:

Kırmızı araba (Nasıl araba? Kırmızı araba.) - 'Kırmızı' sıfatı 'araba' ismini nitelemiştir.
Üç elma (Kaç elma? Üç elma.) - 'Üç' sıfatı 'elma' ismini belirtmiştir.
Soğuk hava (Nasıl hava? Soğuk hava.)
Yeni ev (Nasıl ev? Yeni ev.)

📌 Unutmayın: Sıfat tamlamalarında tamlayan (sıfat) ek almaz.

III. İsim Tamlamaları

İsim tamlamaları, bir ismi başka bir isimle tamamlayarak yeni bir anlam oluşturan sözcük gruplarıdır. İsim tamlamalarında iki öge bulunur:

Tamlayan: Tamlanan isim hakkında bilgi veren ögedir. Genellikle -ın, -in, -un, -ün gibi iyelik eklerini alabilir.
Tamlanan: Tamlayandan bilgi alan, tamlamanın ana ögesidir.

İsim tamlamaları kendi içinde ikiye ayrılır:

A. Belirtili İsim Tamlaması

Her iki ögenin de tamlandığı isim tamlamalarıdır. Tamlayan ve tamlanan ek alabilir.

Yapısı: Tamlayan (-ın, -in, -un, -ün) + Tamlanan (-ı, -i, -u, -ü veya başka ekler)

Örnekler:

Kapının kolu (Neyin kolu? Kapının kolu.) - 'Kapının' tamlayan, 'kolu' tamlanandır.
Çocuğun oyuncağı (Neyin oyuncağı? Çocuğun oyuncağı.)
Denizin tuzu (Neyin tuzu? Denizin tuzu.)
Ormanın ağaçları (Neyin ağaçları? Ormanın ağaçları.)

B. Belirtisiz İsim Tamlaması

Sadece tamlayanın ek aldığı, tamlananın ise ek almadığı isim tamlamalarıdır. Tamlayan ek almaz, tamlanan ise genellikle ek almaz.

Yapısı: Tamlayan (Ek almaz) + Tamlanan (Ek almaz)

Örnekler:

Türk kahvesi (Neyin kahvesi? Türk kahvesi.) - 'Türk' tamlayan, 'kahvesi' tamlanandır.
Çocuk odası (Neyin odası? Çocuk odası.)
Okul bahçesi (Neyin bahçesi? Okul bahçesi.)
Su bardağı (Neyin bardağı? Su bardağı.)

💡 Önemli Not: Belirtisiz isim tamlamalarında tamlayan, tamlanana sorulan 'ne' sorusunun cevabıdır. Belirtili isim tamlamalarında ise tamlayan, tamlanana sorulan 'neyin' sorusunun cevabıdır.

Karşılaştırma Tablosu:

Tamlamalar	Tamlayan	Tamlanan	Örnek
Sıfat Tamlaması	Sıfat (Ek almaz)	İsim	Güzel çiçek
Belirtili İsim Tamlaması	İsim (-ın, -in...)	İsim (-ı, -i...)	Çiçeğin yaprağı
Belirtisiz İsim Tamlaması	İsim (Ek almaz)	İsim (Ek almaz)	Çiçek bahçesi

✍️ Çözümlü Örnek Sorular

Soru 1:

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde sıfat tamlaması kullanılmıştır?

Masalın sonu çok güzel bitti.
Bu büyük ev hepimizin.
Kitabın kapağı yırtılmıştı.
Sınavın sonuçları açıklandı.

Çözüm:

Cevap B şıkkıdır. Çünkü 'büyük' sıfatı, 'ev' ismini niteleyerek bir sıfat tamlaması oluşturmuştur. Diğer şıklarda ise isim tamlamaları bulunmaktadır.

Soru 2:

Aşağıdaki tamlamalardan hangisi belirtisiz isim tamlamasıdır?

Ormanın sesi
Yolun kenarı
Deniz suyu
Çocuğun kalemi

Çözüm:

Cevap C şıkkıdır. 'Deniz' tamlayanı ek almamış, 'suyu' tamlananı da ek almamıştır. Bu nedenle 'deniz suyu' bir belirtisiz isim tamlamasıdır. Diğer şıklar belirtili isim tamlamasıdır.

Başarılar dilerim! ✅

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir sıfat tamlaması kullanılmıştır?

A) Çocuklar bahçede top oynuyorlar.
B) Annem mutfakta yemek yapıyor.
C) Kırmızı kazak sana çok yakışmış.
D) Okulun zili az önce çaldı.

"Sıcak havalarda dondurma yemek çok keyiflidir." cümlesindeki sıfat tamlaması aşağıdakilerden hangisidir?

A) Sıcak havalarda
B) Dondurma yemek
C) Çok keyiflidir
D) Yemek keyiflidir

Aşağıdaki sıfat tamlamalarından hangisinin sıfatı "belirtme sıfatı" grubuna girer?

A) Yuvarlak masa
B) Üç elma
C) Çalışkan öğrenci
D) Tatlı elma

Aşağıdaki tamlamalardan hangisi türü bakımından diğerlerinden farklıdır?

A) Eski ev
B) Yeşil yaprak
C) Kapı kolu
D) Şu çocuk

"Yolun kenarındaki büyük taşları işçiler tek tek topladı." cümlesinde yer alan sıfat tamlaması aşağıdakilerden hangisidir?

\[\(\text{Büyük taşlar}\) \]

A) Yolun kenarı
B) Büyük taşlar
C) Tek tek
D) İşçiler topladı

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde "belirtili isim tamlaması" kullanılmıştır?

A) Bahçe kapısı ardına kadar açıktı.
B) Masanın örtüsü dün yıkanmış.
C) Türkçe dersini çok seviyorum.
D) Küçük çocuk ağlayarak uzaklaştı.

"Okul çantası" tamlamasının türü aşağıdakilerden hangisidir?

A) Belirtili isim tamlaması
B) Zincirleme isim tamlaması
C) Belirtisiz isim tamlaması
D) Sıfat tamlaması

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir "zincirleme isim tamlaması" vardır?

A) Evin bahçesi çok genişti.
B) Sokak lambası aniden söndü.
C) Belediye başkanının makam odası yeniden düzenlendi.
D) Kırmızı kalemimi arkadaşıma ödünç verdim.

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde "tamlayanı düşmüş" bir isim tamlaması vardır?

A) Kardeşim bugün okula gitmedi.
B) Kapının kolu yine bozulmuş.
C) Sınıfın anahtarı bende kalmış.
D) Kitap okumayı çok severim.

10)

"Ağacın dalları rüzgarda sallanıyordu." cümlesindeki isim tamlamasının tamlayanı aşağıdakilerden hangisidir?

A) Ağacın
B) Dalları
C) Rüzgarda
D) Sallanıyordu

11)

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde belirtisiz isim tamlaması kullanılmıştır?

A) Kapının kolu dün aniden kırıldı.
B) Bahçe duvarı fırtınada zarar görmüş.
C) Mavi gömlek sana çok yakışmış.
D) Küçük çocuk annesini arıyordu.

12)

Aşağıdaki tamlamalardan hangisi türü bakımından diğerlerinden farklıdır?

A) Sınıf defteri
B) Türkçe kitabı
C) Yolun sonu
D) Masa örtüsü

13)

"Yağmur bulutu gökyüzünü aniden kaplayınca herkes içeri kaçıştı."

Yukarıdaki cümlede yer alan belirtisiz isim tamlaması aşağıdakilerden hangisidir?

A) Yağmur bulutu
B) Gökyüzünü kaplayınca
C) Herkes içeri
D) Aniden kaplayınca

14)

Belirtisiz isim tamlamalarında tamlayan ek almazken, tamlanan iyelik eki alır.

Bu kurala göre aşağıdakilerden hangisi bir belirtisiz isim tamlamasıdır?

A) Evin anahtarı
B) Otobüs durağı
C) Eski ayakkabı
D) Güzel çiçek

15)

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde belirtisiz isim tamlaması yoktur?

A) Yarın matematik sınavı olacağız.
B) Çay bardağı masanın üzerinde duruyor.
C) Okulun bahçesinde tören yapıldı.
D) Kış mevsimi bu yıl çok sert geçiyor.

16)

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde belirtili isim tamlaması kullanılmıştır?

A) Mavi gömlek sana çok yakışmış.
B) Okulun bahçesi bugün çok kalabalıktı.
C) Türkçe defterimi evde unutmuşum.
D) Sıcak havalarda dondurma yedik.

17)

"Evin anahtarı" tamlamasındaki tamlayan ve tamlanan ekleri aşağıdakilerin hangisinde doğru gösterilmiştir?

\[\(\text{Tamlayan Eki} \quad - \quad \text{Tamlanan Eki}\) \]

A) -in / -ı
B) -n / -arı
C) -in / -ları
D) -en / -i

18)

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde belirtili isim tamlaması yoktur?

A) Çocuğun sesi koridorda yankılandı.
B) Masanın örtüsü leke olmuş.
C) Sokak lambası aniden söndü.
D) Kalemin ucu yazarken kırıldı.

19)

"Ayşe'nin kırmızı çantası" ifadesindeki belirtili isim tamlaması için aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

A) Tamlayanı ile tamlananı arasına sıfat girmiştir.
B) Bu bir zincirleme isim tamlamasıdır.
C) Tamlayanı ek almamıştır.
D) Tamlananı ek almamıştır.

20)

Aşağıdaki belirtili isim tamlamalarından hangisinin tamlayanı bir "zamir"dir?

A) Kapının kolu
B) Sınıfın düzeni
C) Bizim evimiz
D) Ağacın dalı

Cevap Anahtarı ve Detaylı Çözümler İçin QR Kodu Okutun

https://yazili.eokultv.com/test/5622-6-sinif-sifat-tamlamasi-test-coz-gxzd