9. Sınıf Kim.9.2.7. moleküller arası etkileşimleri sınıflandırabilme Test Soruları ve Çözümleri

1)

Moleküller arası etkileşimler, maddelerin fiziksel özelliklerini ve faz değişimlerini belirleyen zayıf etkileşimlerdir.

Buna göre, aşağıda verilen madde çiftleri ile bu maddeler arasındaki en etkin etkileşim türü eşleştirmelerinden hangisi yanlıştır?

A) \( H_{2}O - HF \): Hidrojen bağı
B) \( HCl - HBr \): Dipol-dipol etkileşimi
C) \( CO_{2} - CH_{4} \): London kuvvetleri
D) \( KBr - H_{2}O \): İyon-dipol etkileşimi
E) \( NH_{3} - CCl_{4} \): Dipol-dipol etkileşimi

2)

Saf \( X \), \( Y \) ve \( Z \) katıları ile ilgili bazı özellikler aşağıda verilmiştir:

- \( X \): Kristal örgü yapısında olup, tanecikleri bir arada tutan temel kuvvet zıt yüklü iyonlar arasındaki elektrostatik çekimdir.

- \( Y \): Katı halde elektrik akımını iletmez, erime noktası düşüktür ve tanecikleri arasında zayıf Van der Waals etkileşimleri bulunur.

- \( Z \): Çok sayıda atomun güçlü kovalent bağlarla birbirine bağlanarak oluşturduğu dev bir ağ yapısına sahiptir ve erime noktası çok yüksektir.

Buna göre; \( X \), \( Y \) ve \( Z \) katılarının türleri aşağıdakilerden hangisinde doğru sınıflandırılmıştır?

A) \( X \): İyonik, \( Y \): Moleküler, \( Z \): Kovalent
B) \( X \): Metalik, \( Y \): İyonik, \( Z \): Moleküler
C) \( X \): İyonik, \( Y \): Kovalent, \( Z \): Metalik
D) \( X \): Moleküler, \( Y \): İyonik, \( Z \): Kovalent
E) \( X \): Kovalent, \( Y \): Moleküler, \( Z \): İyonik

3)

Bir araştırmacı, sıvıların denge buhar basıncını etkileyen faktörleri incelemek amacıyla aşağıdaki deney düzeneklerini hazırlıyor:

I. \( 25^\circ \text{C} \) 'de \( 100 \text{ mL} \) saf su

II. \( 50^\circ \text{C} \) 'de \( 100 \text{ mL} \) saf su

III. \( 25^\circ \text{C} \) 'de \( 100 \text{ mL} \) etil alkol

Buna göre, araştırmacının yaptığı karşılaştırmalar ve buhar basıncı ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

A) I ve II düzeneklerini karşılaştırarak sıcaklığın buhar basıncına etkisini gözlemleyebilir.
B) I ve III düzeneklerini karşılaştırarak sıvı cinsinin buhar basıncına etkisini gözlemleyebilir.
C) Sıcaklık artışı, sıvı moleküllerinin kinetik enerjisini artırarak buhar basıncını artırır.
D) Aynı sıcaklıkta moleküller arası çekim kuvveti büyük olan sıvının buhar basıncı daha yüksektir.
E) II. düzenekteki suyun buhar basıncı, I. düzenekteki suyun buhar basıncından büyüktür.

4)

Saf bir sıvının kaynama noktası, sıvının buhar basıncının dış basınca eşit olduğu sıcaklıktır. Kaynama sıcaklığına etki eden faktörleri belirlemek isteyen bir öğrenci aşağıdaki kanıtları topluyor:

- Deniz seviyesinde (\( 1 \text{ atm} \)) saf suyun kaynama noktası: \( 100^\circ \text{C} \)

- Yüksek bir dağın zirvesinde (düşük dış basınç) saf suyun kaynama noktası: \( 94^\circ \text{C} \)

- Deniz seviyesinde saf suyun içine tuz atıldığında oluşan çözeltinin kaynama noktası: \( 100^\circ \text{C} \) 'den yüksek

Bu verilere dayanarak aşağıdaki sonuçlardan hangisine ulaşılamaz?

A) Dış basınç azaldıkça sıvıların kaynama noktası düşer.
B) Sıvıda uçucu olmayan bir katı (tuz gibi) çözmek kaynama noktasını yükseltir.
C) Kaynama noktasının dış basınca bağlı olması, sıvının buhar basıncı ile ilgilidir.
D) Deniz seviyesinden yükseklere çıkıldıkça atmosfer basıncı azalır.
E) Isıtıcı kaynağın gücü veya sıvının miktarı artırılırsa kaynama noktası yükselir.

5)

Sıvıların viskozitesini etkileyen faktörleri gözlemlemek isteyen bir öğrenci, özdeş üç kaba aynı hacimde aşağıdaki sıvıları koyuyor:

I. \( 25^\circ\text{C} \) sıcaklığında saf su

II. \( 60^\circ\text{C} \) sıcaklığında saf su

III. \( 25^\circ\text{C} \) sıcaklığında gliserin

Gliserinin moleküller arası çekim kuvvetleri saf suyunkinden daha büyük olduğuna göre, bu sıvıların viskozitelerinin (akışkanlığa karşı dirençlerinin) karşılaştırılması aşağıdakilerden hangisinde doğru verilmiştir?

A) I > II > III
B) III > I > II
C) III > II > I
D) II > I > III
E) I > III > II

6)

Aynı sıcaklıkta bulunan X ve Y sıvılarından birer damla özdeş cam yüzeylere damlatıldığında; X sıvısının yüzeye yayıldığı, Y sıvısının ise yüzeyde küresel bir damla şeklinde kaldığı gözlemleniyor.

Buna göre, bu sıvılar ve etkileşimleri ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

A) X sıvısının molekülleri arasındaki kohezyon kuvveti, cam ile arasındaki adezyon kuvvetinden daha büyüktür.
B) Y sıvısının cam yüzey ile arasındaki adezyon kuvveti, kendi molekülleri arasındaki kohezyon kuvvetinden büyüktür.
C) X sıvısı cam yüzeyi ıslatan bir sıvı iken, Y sıvısı ıslatmayan bir sıvıdır.
D) Y sıvısının yüzey gerilimi, X sıvısının yüzey geriliminden daha düşüktür.
E) Aynı çaplı cam kılcal borulara daldırıldıklarında X sıvısı boruda alçalırken, Y sıvısı yükselir.

7)

Bir sıvının yüzey gerilimini etkileyen faktörleri araştıran bir öğrenci, oda koşullarında bulunan saf suyun yüzey gerilimini azaltmak için bazı işlemler planlıyor.

Buna göre öğrenci;
I. Saf suyun sıcaklığını artırmak,
II. Saf suda bir miktar yemek tuzu (\( NaCl \)) çözmek,
III. Saf suya bir miktar sıvı deterjan eklemek
işlemlerinden hangilerini tek başına uyguladığında amacına ulaşır?

A) Yalnız I
B) Yalnız II
C) I ve II
D) I ve III
E) I, II ve III

8)

Moleküller arası etkileşimler, kimyasal türler arasındaki çekme ve itme kuvvetleri sonucunda oluşur ve maddelerin fiziksel özelliklerini (erime noktası, kaynama noktası vb.) doğrudan etkiler.

Buna göre, aşağıda verilen madde çiftleri ile bu çiftler arasındaki en etkin (dominant) etkileşim türü eşleştirmelerinden hangisi yanlıştır?

A) \( H_2O - HF \): Hidrojen bağı
B) \( HCl - HBr \): Dipol-dipol etkileşimi
C) \( CO_2 - CH_4 \): London kuvvetleri
D) iyonik \( NaCl - H_2O \): İyon-dipol etkileşimi
E) \( Ar - HCl \): Hidrojen bağı

9)

Aşağıda bazı katı türleri ve bu katıların özelliklerine dair bilgiler verilmiştir:

I. \( NaCl \) (Yemek tuzu): İyonik kristal yapılıdır, erime noktası oldukça yüksektir.

II. Elmas: Karbon atomları arasında güçlü kovalent bağlar içeren ağ örgülü bir yapıya sahiptir.

III. \( CO_{2} \) (Kuru buz): Molekülleri arasında sadece zayıf London kuvvetleri bulunur.

Bu bilgilere göre katıların özellikleri ile ilgili yapılan aşağıdaki çıkarımlardan hangisi *yanlıştır*?

A) Tanecikler arasındaki çekim kuvveti arttıkça katının erime noktası genellikle yükselir.
B) Kovalent ağ örgülü katılar, güçlü etkileşimler nedeniyle genellikle çok sert bir yapıya sahiptir.
C) \( NaCl \) gibi iyonik katılarda birim hücreleri bir arada tutan temel kuvvet zayıf hidrojen bağlarıdır.
D) Moleküler katılarda moleküller arası etkileşimler zayıf olduğu için bu katıların erime noktaları düşüktür.
E) Katıların fiziksel özellikleri, yapısını oluşturan tanecikler arasındaki etkileşim türünden etkilenir.

10)

Sıvıların buhar basıncı ve kaynama sıcaklığına etki eden faktörleri incelemek isteyen bir öğrenci, özdeş kaplarda aşağıdaki sistemleri kuruyor:

I. Sistem: \( 25 \) °C, \( 100 \) mL saf su, \( 1 \) atm dış basınç

II. Sistem: \( 50 \) °C, \( 100 \) mL saf su, \( 1 \) atm dış basınç

III. Sistem: \( 25 \) °C, \( 100 \) mL saf su, \( 0,8 \) atm dış basınç

Buna göre, bu sistemlerle ilgili yapılan aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi doğrudur?

A) I ve II numaralı sistemler karşılaştırıldığında, sıcaklık artışının buhar basıncını artırdığı hipotezi doğrulanabilir.
B) I ve III numaralı sistemlerdeki sıvıların aynı sıcaklıktaki denge buhar basınçları birbirinden farklıdır.
C) III numaralı sistemdeki suyun kaynama sıcaklığı, I numaralı sistemdeki suyun kaynama sıcaklığından daha yüksektir.
D) Kaynama sıcaklığı sadece sıvının miktarına ve ısıtıcının gücüne bağlı olan bir değerdir.
E) II numaralı sistemde dış basınç artırılırsa, suyun denge buhar basıncı da artış gösterir.

9. Sınıf Kim.9.2.7. moleküller arası etkileşimleri sınıflandırabilme Test Çöz

9. Sınıf Kimya: Moleküller Arası Etkileşimler ve Sıvıların Özellikleri

I. Moleküller Arası Etkileşimler (Van der Waals Kuvvetleri)

A. Van der Waals Kuvvetleri

B. Hidrojen Bağları

II. Katıların Özellikleri ve Moleküller Arası Etkileşimler

III. Sıvıların Özellikleri ve Moleküller Arası Etkileşimler

A. Buhar Basıncı

B. Kaynama Sıcaklığı

C. Viskozite

D. Yüzey Gerilimi

E. Adezyon ve Kohezyon

✍️ Çözümlü Örnek Sorular

Soru 1:

Çözüm 1:

Soru 2:

Çözüm 2: