Tyt Yapım ekleri(sözcğkte yapı) Test Soruları ve Çözümleri

Sözcük Yapısı	Açıklama	Örnekler
Basit Sözcük	Yapım eki almamış, sadece çekim eki alabilen sözcüklerdir.	kitaplar, evden
Türemiş Sözcük	En az \(1\) adet yapım eki almış sözcüklerdir. Gövde durumundadırlar.	yazarlık, süzgeç
Birleşik Sözcük	En az \(2\) sözcüğün bir araya gelmesiyle oluşan sözcüklerdir.	bilgisayar, hanımeli

1)

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde altı çizili sözcük, aldığı yapım ekinin işlevi yönüyle diğerlerinden farklıdır?

A) Bu zorlu yolda bize rehberlik edecek bir yazıcı arıyoruz.
B) Mahallenin sevilen sucusu sabah erkenden işe koyulurdu.
C) Kitap fuarındaki okuyucu kitlesi oldukça bilinçliydi.
D) Mağazadaki deneyimli satıcı müşterilerle yakından ilgilendi.

2)

Türkçede yapım eki almış sözcüklere "gövde" denir. Gövde durumundaki bir sözcüğe en az bir yapım eki daha getirilerek yapılan türetmeye "gövdeden türeme" adı verilir.

Buna göre aşağıdaki cümlelerin hangisinde gövdeden türemiş bir sözcük kullanılmıştır?

A) Yolcular durakta otobüsün gelmesini bekliyordu.
B) Sınav soruları geçen yıla göre oldukça kolaydı.
C) Bahçedeki çiçekler susuzluktan kurumaya yüz tutmuştu.
D) Evdeki eski eşyaları çatı katına taşıdılar.

3)

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde altı çizili türemiş sözcüğün kökü, sözcük türü (isim/fiil) yönüyle diğerlerinden farklıdır?

A) Bu olay onun tüm yaşantısını derinden etkiledi.
B) Yeni aldığı süpürge kısa sürede bozuldu.
C) Kitaplar en güvenilir bilgi kaynaklarıdır.
D) Bu bölgede tarım faaliyetleri oldukça gelişmiştir.

4)

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde altı çizili sözcükte kullanılan yapım eki, işlevi yönüyle diğerlerinden farklıdır?

A) Akşam vakti yaklaşınca sokaklar iyice tenhalaştı.
B) Kuruyan toprakları hortumla bir güzel suladı.
C) Soğuktan çocuğun yanakları iyice morardı.
D) İki eski dost yıllar sonra nihayet görüştü.

5)

Bazı sözcükler yapım eki alarak türetilirken ünlü düşmesine uğrar.

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bu açıklamaya uygun bir sözcük kullanılmıştır?

A) Oğlunu yanına çağırıp kulağına bir şeyler fısıldadı.
B) Karnı ağrıdığı için bugün okula gelemedi.
C) Yere düşen bardağın parçaları etrafa savruldu.
D) Aklına gelen ilk fikri hemen defterine not etti.

6)

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde hem iyelik hem de hâl (durum) eki almış bir sözcük kullanılmıştır?

A) Çocuklar sokakta neşeyle koşuyordu.
B) Bu kitabı geçen yaz kütüphaneden aldım.
C) Evimizin bahçesinde büyük bir çınar ağacı vardı.
D) Sınav soruları oldukça kolay görünüyordu.

7)

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde "-ı / -i / -u / -ü" eki diğerlerinden farklı bir işlevde kullanılmıştır?

A) Evi geçen yıl oldukça yüksek bir fiyata satmışlar.
B) Kalemi masanın üzerinde unutunca yazı yazamadı.
C) Saçı son zamanlarda iyice ağarmıştı.
D) Defteri çantasına koyup sınıftan hızlıca çıktı.

8)

"-lar / -ler" çoğul eki, eklendiği sözcüğe çokluk anlamı dışında yaklaşıklık, aile, abartı, benzerlik gibi farklı anlamlar da kazandırabilir.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde "-lar / -ler" eki cümleye "yaklaşıklık" anlamı katmıştır?

A) Akşam Aliler bize çay içmeye gelecekmiş.
B) Bu sabah otuz yaşlarında bir adam seni sordu.
C) Dünyalar kadar işim var, hangisine yetişeyim?
D) Mustafa Kemaller tükenmez bu topraklarda.

9)

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde yer alan tüm sözcükler yalnızca çekim eki almıştır (yapım eki almış türemiş bir sözcük yoktur)?

A) Sınav soruları çok zordu.
B) Evin kapısını yavaşça kapattı.
C) Biz dün akşam size geldik.
D) Yeni aldığı kalemi kaybetti.

10)

İsim tamlamalarında tamlayan eki düşebilir. Bu durumdaki tamlamalara "tamlayanı düşmüş isim tamlaması" denir ve bu sözcüklerde iyelik eki bulunur.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde tamlayanı düşmüş bir isim tamlaması vardır?

A) Dün akşam sinemaya gitmeye karar verdik.
B) Bu konuyu onunla daha sonra detaylıca görüşürüz.
C) Kardeşin bugün okulda çok başarılı bir sunum yaptı.
D) Sınıfın kapısı ders esnasında aniden açıldı.

11)

Aşağıdaki cümlelerde geçen altı çizili sözcüklerden hangisi, kökünün türü (isim veya fiil) yönüyle diğerlerinden farklıdır?

A) Bu işin başlangıcı hepimizi heyecanlandırmıştı.
B) Arkadaşına güzel bir hediye yolladı.
C) Masanın üzerindeki silgiyi bana uzatır mısın?
D) Sokaktaki evsiz hayvanlar için kulübe yaptık.

12)

Aşağıdaki cümlelerde geçen altı çizili sözcüklerden hangisi yapısı bakımından (basit, türemiş, birleşik) diğerlerinden farklıdır?

A) Kitaplıktaki yazarlar hakkında bilgi topladı.
B) Yeni okulda ilk gününü geçiriyordu.
C) Defterdeki çizgiler oldukça düzgündü.
D) Sınıftaki sıralar dün boyandı.

13)

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde altı çizili sözcüğün kökü, türü yönüyle diğerlerinden farklıdır?

A) Herkesin üzerine düşen bir görevi vardır.
B) Sınavdaki bazı soruları boş bıraktı.
C) Dolaptan kalın bir giyecek aldı.
D) Onun bu kadar bencil olacağını düşünmemiştim.

14)

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde altı çizili sözcük türemiş yapılı değildir?

A) Sınıfın en bilgili öğrencisi seçildi.
B) Mutfağa yeni bir süzgeç almak gerekiyor.
C) Masanın üzerindeki gözlüğü bana verir misin?
D) Bizim evimiz okula oldukça yakındır.

15)

Ortak köklü sözcükler hem isim hem de fiil kökü olarak kullanılabilir.

Buna göre aşağıdaki cümlelerin hangisinde "boya" sözcüğü, kökünün türü yönüyle diğerlerinden farklıdır?

A) Evin bütün odalarını dün tek başına boyadı.
B) Aldığı yeni boyayı dolabın üstüne kaldırdı.
C) Bu markanın boyaları çok kaliteli görünüyor.
D) Duvardaki boyanın rengi zamanla solmuştu.

16)

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde noktalı virgül (;) bu cümledeki işleviyle kullanılmıştır?

"Genç şairimiz; özgün, akıcı ve samimi diliyle okuyucuyu hemen sarıyor."

A) Erkek çocuklara Doğan, Tuğrul, Aslan; kız çocuklara ise İnci, Çiçek, Gönül adları verilir.
B) Yeni usul şiirimiz; zevksiz, köksüz, acemice görünüyordu.
C) At ölür, meydan kalır; yiğit ölür, şan kalır.
D) Sevinçten, heyecandan içim içime sığmıyor; bağırmak, kahkahalar atmak istiyorum.

17)

Aşağıdaki cümlede boş bırakılan yerlere sırasıyla hangi noktalama işaretleri getirilmelidir?

"Hayatta tek bir amacım vardı ( ) Kendimi doğru ifade edebilmek ( ) Peki, bunu ne kadar başarabildim ( ) Bilmiyorum ( )"

A) (;) (.) (?) (.)
B) (:) (...) (?) (.)
C) (:) (.) (?) (.)
D) (:) (.) (!) (...)

18)

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde kesme işaretinin (') kullanımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

A) TBMM'nin yeni yasama yılı dün törenle başladı.
B) Ahmet Bey'in sunduğu öneriler kurul tarafından kabul edildi.
C) Türk Dil Kurumu'nun yeni sözlüğü önümüzdeki ay yayımlanacak.
D) Yakup Kadri'nin Yaban adlı romanını henüz okumadım.

19)

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde birleşik sözcüklerin yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

A) Akvaryumdaki köpek balığı ziyaretçilerin oldukça ilgisini çekiyordu.
B) Bu zorlu süreçte her zaman yanımızda olacağını vadederek bizi rahatlattı.
C) Hafta sonu arkadaşlarıyla birlikte bir takım işler peşinde koşuyordu.
D) Çocukluğundan beri gökdelenlerin gölgesinde büyüdüğü için yüksek binaları sevmezdi.

20)

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde büyük harflerin yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

A) Türk Dil Kurumunun son yayımladığı sözlüğü kütüphaneme ekledim.
B) Bu yaz Doğu Karadeniz'in eşsiz yaylalarını gezmek için sabırsızlanıyorum.
C) Yarın akşam Ahmet bey ve ailesiyle akşam yemeğinde buluşacağız.
D) Cumhuriyet Dönemi Türk edebiyatında roman türü büyük bir gelişme göstermiştir.

21)

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde "de" bağlacının yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

A) Sınavdaki zor soruları da hiç zorlanmadan çözmeyi başardı.
B) Sende bizimle birlikte bu akşamki tiyatro oyununa gelecek misin?
C) Durumu ona anlattım da bana hak vermekten başka çaresi kalmadı.
D) Evin bahçesinde de sokaktaki gibi büyük bir sessizlik hâkimdi.

Tyt Yapım ekleri(sözcğkte yapı) Test Çöz

🚀 TYT Türkçe: Sözcükte Yapı, Yazım ve Noktalama Altın Notlar

📌 \(1\). Bölüm: Sözcükte Yapı (Kök ve Ekler)

🔍 Yapım ve Çekim Ekleri

⚡ Yapı Bakımından Sözcükler

✍️ \(2\). Bölüm: Yazım Kuralları (Büyük/Küçük Harfler, Bitişik/Ayrı Yazım)

📍 \(3\). Bölüm: Noktalama İşaretleri Kritik Noktalar

✍️ Çözümlü Örnek Sorular