TYT Kimya: Maddeler, Atomlar ve Karışımlar - Sınav Öncesi Çalışma Notu
Maddenin Halleri ve Sınıflandırılması
TYT Kimya için maddenin halleri (katı, sıvı, gaz, plazma) ve sınıflandırılması oldukça önemlidir. Maddeler temel olarak saf maddeler ve karışımlar olarak ikiye ayrılır. Saf maddeler elementler ve bileşiklerdir.
- Elementler: Aynı tür atomlardan oluşur. Sembollerle gösterilir (Örn: H, O, Na). Periyodik tabloda bulunurlar.
- Bileşikler: Farklı tür atomların belirli oranlarda kimyasal bağlarla bir araya gelmesiyle oluşur (Örn: H2O, NaCl). Formüllerle gösterilirler. Kimyasal yöntemlerle ayrıştırılabilirler.
- Karışımlar: İki veya daha fazla maddenin kimyasal özelliklerini kaybetmeden fiziksel olarak bir araya gelmesiyle oluşur. Homojen ve heterojen olarak ikiye ayrılır.
- Homojen Karışımlar: Her yerinde aynı özelliği gösterir. Çözeltiler örnektir (Örn: Tuzlu su, şekerli su).
- Heterojen Karışımlar: Her yerinde aynı özelliği göstermez. Süspansiyon, emülsiyon ve koloitler örnektir (Örn: Kumlu su, ayran).
Atomun Yapısı
Atom, maddenin temel yapı taşıdır. Çekirdek ve elektronlardan oluşur.
- Çekirdek: Protonlar (p+) ve nötronlar (n0) bulunur. Çekirdeğin yükünü proton sayısı belirler.
- Elektronlar: Çekirdek etrafında belirli enerji seviyelerinde (orbitallerde) bulunur. Negatif yüklüdür (e-).
Atom Numarası (Z): Proton sayısıdır. Bir elementin kimliğini belirler.
Kütle Numarası (A): Proton sayısı + Nötron sayısıdır.
Bir atom şu şekilde gösterilir: \( ^{A}_{Z}X \)
Çözümlü Örnek Sorular
-
Soru 1: Aşağıdakilerden hangisi bir bileşiktir?
- Altın (Au)
- Oksijen (O2)
- Su (H2O)
- Demir (Fe)
- Azot (N2)
- Soru 2: Kütle numarası 40 ve proton sayısı 19 olan bir atomda kaç nötron bulunur? Çözüm: Kütle numarası (A) \(=\) Proton sayısı (Z) + Nötron sayısı (N). Yani, \(40 = 19 +\) N. Buradan N \(= 40 - 19 = 21\) bulunur. Cevap: 21
Aşağıdaki olaylardan hangisi kimyasal bir değişimdir?
A) Suyun donmasıB) Şekerin suda çözünmesi
C) Demirin paslanması
D) Buzun erimesi
Maddenin halleri ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
A) Katı maddelerin belirli bir şekli ve hacmi vardır.B) Sıvı maddeler akışkandır ve bulundukları kabın şeklini alırlar.
C) Gaz maddelerin tanecikleri arasındaki çekim kuvvetleri katı ve sıvılara göre çok fazladır.
D) Plazma hali, yüksek sıcaklıklarda atomların iyonlaşmasıyla oluşur.
Aşağıda verilen maddelerden hangisi bileşik bir maddedir?
A) Oksijen gazı (\(O_2\))B) Su (\(H_2O\))
C) Azot gazı (\(N_2\))
D) Demir (\(Fe\))
Bir X atomu ile ilgili aşağıdaki bilgiler verilmiştir:
- Çekirdeğinde 17 proton bulunmaktadır.
- Nötron sayısı 18'dir.
B) Kütle numarası 35'tir.
C) Nötr haldeki elektron sayısı 17'dir.
D) \(X^{2-}\) iyonunun elektron sayısı 15'tir.
Aşağıdaki tanecik çiftlerinden hangisi izotondur?
A) \(_{\text{1}}^{\text{1}}H\) ve \(_{\text{1}}^{\text{2}}D\)B) \(_{\text{6}}^{\text{12}}C\) ve \(_{\text{7}}^{\text{14}}N\)
C) \(_{\text{11}}^{\text{23}}Na\) ve \(_{\text{12}}^{\text{24}}Mg\)
D) \(_{\text{17}}^{\text{35}}Cl\) ve \(_{\text{17}}^{\text{37}}Cl\)
Bir \(Y^{3-}\) iyonunun toplam elektron sayısı 36'dır. Çekirdeğinde 20 nötron bulunduğuna göre, bu iyon ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
A) Proton sayısı 33'tür.B) Kütle numarası 53'tür.
C) Atom numarası 33'tür.
D) Nötr Y atomunun elektron sayısı 36'dır.
Karışımlar ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
A) Çözeltiler homojen karışımlardır.B) Süspansiyonlar katı-sıvı heterojen karışımlardır.
C) Kolloidler, tanecikleri gözle görülemeyecek kadar küçük olan homojen karışımlardır.
D) Alaşımlar, metal-metal veya metal-ametal homojen karışımlardır.
Aşağıdaki karışımlardan hangisinin ayrılması için damıtma yöntemi uygun değildir?
A) Tuzlu suB) Alkol-su karışımı
C) Şekerli su
D) Zeytinyağı-su karışımı
200 gram suya 50 gram tuz eklenerek hazırlanan çözeltinin kütlece yüzde derişimi kaçtır?
A) %10B) %20
C) %25
D) %40
Aşağıdaki ifadelerden hangisi elementler ve bileşikler için ortak bir özellik değildir?
A) Homojen yapıdadırlar.B) Belirli erime ve kaynama noktaları vardır.
C) Kimyasal yöntemlerle daha basit maddelere ayrılabilirler.
D) Sabit bir yoğunluğa sahiptirler.
Aşağıdaki olaylardan hangisi kimyasal bir değişime örnektir?
A) Suyun donmasıB) Buzun erimesi
C) Şekerin suda çözünmesi
D) Demirin paslanması
Karışımlar ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
A) Karışımlar fiziksel yollarla oluşur ve fiziksel yollarla bileşenlerine ayrılabilir.B) Bileşenleri kendi kimyasal özelliklerini korur.
C) Karışımların belirli bir formülü veya sembolü yoktur.
D) Tüm karışımlar homojen yapıdadır.
Atom modelleri ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
A)Dalton atom modeline göre, farklı elementlerin atomları aynı özelliklere sahiptir.
B)
Thomson atom modelinde, atomda pozitif ve negatif yükler homojen olarak dağılmıştır.
C)
Rutherford atom modelinde, atomun kütlesinin büyük bir kısmı çekirdekte toplanmıştır.
D)
Bohr atom modelinde, elektronlar çekirdek etrafında sadece belirli enerji seviyelerinde bulunabilirler.
Bir X iyonu için aşağıdaki bilgiler verilmiştir:
- Kütle numarası: 31
- Nötron sayısı: 16
- Elektron sayısı: 18
Buna göre, X iyonu ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
A)Proton sayısı 16'dır.
B)
Çekirdek yükü \(+15\) 'tir.
C)
Atom numarası 18'dir.
D)
Nötron sayısı proton sayısına eşittir.
\({}_{17}^{35}\text{Cl}^{-}\) iyonu ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
A)Nötron sayısı 18'dir.
B)
Elektron sayısı 18'dir.
C)
\({}_{18}^{36}\text{Ar}\) atomu ile izobardır.
D)
Çekirdek yükü \(+17\) 'dir.
Karışımlar ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
A) Karışımı oluşturan maddeler kimyasal özelliklerini korurlar.B) Karışımların belirli bir formülü yoktur.
C) Karışımlar, bileşenleri arasında kimyasal bağlar oluşmasıyla meydana gelirler.
D) Karışımlar fiziksel yollarla bileşenlerine ayrılabilirler.
Aşağıdaki karışım ayırma yöntemlerinden hangisi, yoğunluk farkından yararlanılarak gerçekleştirilir?
A) DamıtmaB) Süzme
C) Ayırma hunisi
D) Kristallendirme
Aşağıdaki karışımlardan hangisi homojen bir karışımdır?
A) SisB) Türk kahvesi
C) Hava
D) Kan
Cevap Anahtarı ve Detaylı Çözümler İçin QR Kodu Okutun
https://yazili.eokultv.com/test/754-tyt-maddeler-atom-ve-karisimlar-karma-test-coz-7698