Kök Nedir? 🧐
TYT Türkçe'de başarıya ulaşmak için sözcüklerin yapısını anlamak çok önemli! Kök, bir sözcüğün anlamlı en küçük parçasıdır. Başka bir deyişle, sözcüğün anlam ilişkisi taşıdığı, ekler çıkarıldıktan sonra geriye kalan bölümüdür. Kökler, sözcüğün temel anlamını taşır ve üzerine ekler getirilerek yeni anlamlar türetilir. TYT öğrencilerinin kökleri iyi tanıması, sözcüklerin anlamlarını doğru yorumlamalarına yardımcı olur.
Kök Çeşitleri 📚
- İsim Kökü: Varlıkları, kavramları karşılayan köklerdir. Örnek: kitap, su, ağaç, ev.
- Fiil Kökü: İş, oluş, hareket bildiren köklerdir. Örnek: gel, git, oku, yaz.
- Ortak (Sesteş) Kök: Hem isim hem de fiil olarak kullanılabilen köklerdir. Anlamları farklıdır. Örnek: "gül" (isim - çiçek), "gül" (fiil - eylem).
- Kökteş Kök: Hem isim hem de fiil olarak kullanılabilen köklerdir. Anlamları aynıdır veya çok yakındır. Örnek: "boya" (isim - madde), "boya" (fiil - eylem).
Örnek Soru 1 💡
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde altı çizili sözcük kök bakımından diğerlerinden farklıdır?
- Yol boyunca türküler söyledik.
- Gül bahçesi çok güzel kokuyordu.
- Bu yaş benim için çok önemli.
- Savaş uzun sürmüştü.
- Yeni bir iş bulmam gerekiyor.
Çözüm: Doğru cevap B seçeneğidir. "Gül" sözcüğü isim kökü iken, diğer sözcüklerin tamamı fiil köküdür. TYT'de bu tarz sorulara dikkat!
Örnek Soru 2 💪
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde altı çizili sözcük kökteş köke örnektir?
- Duvarı boya ile kapattılar.
- Oyunda birinci oldum.
- Silgi ile sildim.
- Kitap okudum.
- Balık tuttum.
Çözüm: Doğru cevap A seçeneğidir. "Boya" sözcüğü hem isim (duvardaki boya) hem de fiil (duvarı boyamak) olarak kullanılabilen ve anlam ilişkisi olan bir sözcüktür. Diğer seçeneklerdeki sözcükler ise kökteş kök değildir. TYT'de kökteş kök ve sesteş kök arasındaki farka dikkat etmek gerekir.
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde altı çizili kelimenin kökü, türü bakımından diğerlerinden farklıdır?
A) Onunla aramızdaki bağ hiç kopmadı.B) Bu kadar parayı saymakla bitiremeyiz.
C) Yeni aldığı ev çok geniş ve ferahtı.
D) Tüm çocuklar bahçede oyun oynuyordu.
Aşağıdaki kelimelerden hangisinin kökü fiil olduğu hâlde, günümüzdeki kullanımıyla fiil köküyle arasında anlam ilişkisi kalmamıştır?
A) GözlemB) Sıcak
C) Yemek
D) Çevre
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde altı çizili kelime, kök hâlinde değildir?
A) Bu araba oldukça hızlı gidiyor.B) Tüm gün kitap okudu.
C) Oraya erken varalım.
D) Yolda yürürken bir taşa takıldı.
Aşağıdaki kelimelerden hangisinin kökü, sesteş (eş sesli) bir kelime değildir?
A) KazançB) Yazıcı
C) Binici
D) Sevgi
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde altı çizili sözcüğün kökü türü bakımından diğerlerinden farklıdır?
A) O, her zaman güzel konuşurdu.B) Yüksek dağların zirvesi karlıydı.
C) Yeni evine hemen alıştı.
D) Bu sorun, çözülmesi gereken bir meseledir.
"Koşmaktan yoruldu, bir banka oturup dinlendi." cümlesindeki "koşmaktan" sözcüğünün kökü aşağıdakilerden hangisidir?
A) Koş-B) Koşmak
C) Koşma-
D) Koşmaktan
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde altı çizili sözcüğün kökü sesteş bir köktür?
A) Odanın kapısı açıktı.B) Her zaman yaz mevsimini severim.
C) Bu kitabı okumanı tavsiye ederim.
D) Yeni işe başlamak heyecan vericiydi.
"Yazılı sınavdan yüksek not aldı." cümlesindeki "yazılı" sözcüğünün kökü ve türü aşağıdakilerden hangisidir?
A) Yaz- (Fiil kök)B) Yazı- (İsim kök)
C) Yaz- (İsim kök)
D) Yazı- (Fiil kök)
Aşağıdaki cümlelerde altı çizili sözcüklerden hangisinin kökü türü bakımından diğerlerinden farklıdır?
A) Onun gülünce her şey güzelleşiyordu.B) Bu sevgi dolu bakışlar beni etkiledi.
C) Yazmayı çok seven biridir.
D) Aldığımız masa çok ağırdı.
"Yaz" sözcüğü aşağıdaki cümlelerin hangisinde diğerlerinden farklı bir kök türünde kullanılmıştır?
A) Öğretmen, tahtaya yeni bir metin yazdı.B) Bu yaz mevsimi çok sıcak geçecek.
C) Defterine önemli notları hemen yazdı.
D) Arkadaşına doğum günü kartı yazdı.
Aşağıdaki cümlelerde altı çizili sözcüklerden hangisi ortak (kökteş) köke sahip değildir?
A) Uluslararası barış görüşmeleri bugün başlıyor.B) Yeni yapılan güreş salonu oldukça modern.
C) Evin duvarlarına yeni bir kat sıva yapıldı.
D) Onun yüzü her zaman gülerdi.
Aşağıdaki sözcüklerden hangisinin kökü yansıma değildir?
A) HavlamakB) Mırıldanmak
C) Gıcırdamak
D) Uçmak
Cevap Anahtarı ve Detaylı Çözümler İçin QR Kodu Okutun
https://yazili.eokultv.com/test/791-tyt-turkce-kok-test-coz-1771889292