8. Sınıf: Atatürk İlkeleri
Çağdaşlaşan Türkiye’nin temeli olan Atatürk ilkelerini açıklar.
Çağdaşlaşan Türkiye’nin temeli olan Atatürk ilkelerini açıklar.
Siyasi alanda meydana gelen gelişmeleri (Saltanatın kaldırılması, Cumhuriyetin ilanı vb.) kavrar.
Hukuk alanında meydana gelen gelişmelerin toplumsal hayata yansımalarını kavrar.
Eğitim ve kültür alanında yapılan inkılapları ve gelişmeleri kavrar.
Toplumsal alanda yapılan inkılapları ve meydana gelen gelişmeleri kavrar.
Ekonomi alanında meydana gelen gelişmeleri kavrar.
Atatürk Dönemi’nde sağlık alanında yapılan çalışmaları devletin temel görevleri ile ilişkilendirir.
Cumhuriyet’in sağladığı kazanımları ve Atatürk’ün Türk milleti için gösterdiği hedefleri analiz eder.
Atatürk ilke ve inkılaplarını oluşturan temel esasları kavrar.
"Atatürkçülük ve Çağdaşlaşan Türkiye" ünitesi, Türkiye Cumhuriyeti'nin kuruluş felsefesini oluşturan Atatürkçü düşünce sistemini ve bu düşünce doğrultusunda gerçekleştirilen modernleşme çabalarını ele almaktadır. Atatürkçülük, ulusal bağımsızlığı, egemenliği, modernleşmeyi ve çağdaş uygarlık seviyesine ulaşmayı hedefleyen akılcı ve bilimsel bir yaklaşımdır. Temelini Atatürk İlkeleri'nden (Cumhuriyetçilik, Milliyetçilik, Halkçılık, Devletçilik, Laiklik, İnkılapçılık) alır ve bu ilkeler, Türkiye Cumhuriyeti'nin siyasal, sosyal, ekonomik ve kültürel yapısını şekillendirmiştir.
Bu dönemde yapılan inkılaplar, toplumsal yaşamın her alanında köklü değişiklikler getirmiştir. Hukuk alanında Türk Medeni Kanunu'nun kabulü ile laik ve çağdaş bir aile yapısı sistemi benimsenmiş, eğitimde Tevhid-i Tedrisat Kanunu ile eğitim birliği sağlanmış ve Harf İnkılabı ile okuma yazma oranı artırılmaya çalışılmıştır. Toplumsal alanda şapka ve kılık kıyafet inkılapları, tekke ve zaviyelerin kapatılması gibi adımlar, çağdaşlaşma ve batılılaşma yolunda atılan önemli adımlardır. Ekonomide devletçilik ilkesi ile kalkınma hedeflenmiş, sanayi ve tarımda modernleşme projeleri hayata geçirilmiştir. Tüm bu inkılaplar, Türkiye'yi geri kalmışlıktan kurtararak muasır medeniyetler seviyesine çıkarma amacı taşımaktadır.
Aşağıdakilerden hangisi, Türk toplumunu çağdaş uygarlık seviyesine çıkarma amacını doğrudan yansıtan Atatürk ilkesidir?
Doğru Cevap: C) İnkılapçılık
Çözüm: İnkılapçılık ilkesi, çağın gereklerine uygun olarak sürekli yenilikler yapmayı ve modernleşmeyi esas alır. Türk toplumunun geri kalmışlıktan kurtularak çağdaş medeniyetler seviyesine ulaşması için mevcut düzenin yerine daha ileri ve çağdaş bir düzenin kurulmasını öngörür. Diğer ilkeler de modernleşmeye katkı sağlasa da, doğrudan değişim ve yenilikçilik hedefini yansıtan ilke inkılapçılıktır.
Aşağıdaki inkılaplardan hangisi, Türkiye'de hukukun laikleşmesi ve kadın-erkek eşitliğinin sağlanması yolunda atılmış en önemli adımlardan biridir?
Doğru Cevap: C) Türk Medeni Kanunu
Çözüm: 1926 yılında kabul edilen Türk Medeni Kanunu, eski Mecelle'nin yerine getirilerek hukuk alanında laikleşmeyi sağlamış, evlilik, miras, boşanma gibi konularda kadınlara erkeklerle eşit haklar tanıyarak toplumsal alanda büyük bir dönüşüm gerçekleştirmiştir. Tevhid-i Tedrisat eğitim birliğini, Şapka İnkılabı kıyafet düzenlemesini, Soyadı Kanunu ise karışıklıkları gidermeyi amaçlamıştır.
"Eğitim ve öğretimde birliği sağlamak, eğitim sistemini modern ve bilimsel esaslara dayandırmak, din eğitimi ile diğer eğitimleri ayırmak" gibi amaçlar, aşağıdaki inkılaplardan hangisinin temelini oluşturmuştur?
Doğru Cevap: B) Tevhid-i Tedrisat Kanunu
Çözüm: 3 Mart 1924'te kabul edilen Tevhid-i Tedrisat Kanunu (Öğretim Birliği Kanunu), ülkedeki tüm eğitim kurumlarını Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlayarak eğitimde birliği sağlamış, medreseleri kapatarak çağdaş, laik ve bilimsel bir eğitim sisteminin temellerini atmıştır. Diğer seçenekler eğitimle ilgili olsa da, belirtilen tüm amaçları kapsayan inkılap Tevhid-i Tedrisat Kanunu'dur.